الصحيفة المهدية (صحيفه مهديه) (فارسى) — الصفحة ٤١٩
جريان دعاى توسّل خواجه نصير رحمه الله
اين جريان را دربارهء صدور اين دعا از حضرت بقيّة اللَّه
ارواحنا فداه ذكر نموده‌اند ، ولى همان گونه كه در « دار السلام » به آن تصريح شده درستى اين قضيّه مورد ترديد است ؛ زيرا تاريخ فتح بغداد با زمان فوت ابن حاجب موافقت ندارد و در جريان حملهء هلاكو به بغداد كه با تدبير و انديشهء خواجه نصيرالدين طوسى انجام شد و نيز در تاريخ اين قضيّه ، نكاتى وجود دارد كه صحّت جريان مذكور را خدشه‌دار مىكند :
1 - آن گونه كه در تاريخ ثبت شده است ، مرگ ابن حاجب در اسكندريّه « 1 » واقع شده است نه در بغداد آن هم با خصوصيّاتى كه در اين قضيّه نقل شده است .
2 - مرگ او نُه سال قبل از فتح بغداد صورت گرفته است و در هنگام ورود هلاكو و خواجه نصير الدين طوسى رحمه الله زنده نبوده است تا محتاج به نشستن در طشت پر خون باشد .
3 - همان گونه كه خواجه نصير الدين رحمه الله بر اثر استفاده از رمل ، شهر و محلّ هلاكو را بدست آورد آيا نمىتوانست از طريق رمل بفهمد كه ابن حاجب در كجاست و خون‌هايى كه بالاى آن‌ها نشسته در كجا و كدام مكان قرار دارد ؟ و اگر رمل ، طشت خون را درياى خون نشان دهد آيا مىتوان از آن استفاده نمود ؟
از همهء اين‌ها گذشته خواجه مىتوانست با رمل ، گوسفندى را كه در خانهء ميزبان ابن حاجب بوده معيّن كند و نيازى به شرط كردنِ عدم تغيير در وزن نداشت .
با اين همه ، در اهميّت دعاى توسّلِ منسوب به خواجه هيچ گونه ترديدى نيست و مؤلّف اين كتاب در حلّ برخى از مشكلات از اين دعا نتيجه گرفته است .
از مرحوم شيخ بهايى نقل شده كه ايشان فرموده‌اند : از مقدّس اردبيلى سؤال شد كه چه چيزى سبب شد تا به مقامات عاليه نايل شوى ؟
ايشان در جواب فرمودند : مداومت به دعاى توسّل خواجه نصير
.
( 1 ) . العلّامة الخواجة نصيرالدين الطوسي : 79 .