الكلام اللطيف في شرح التصريف (فارسى) — الصفحة ٣٦

تذكّر و تنبيه

ليفعل زيد ( زيد السّاعه و در زمان حال انجام مىدهد ) .

و پاره‌اى از كلمات مىباشند كه وقتى با آن همراه شده معنايش را به زمان آينده اختصاص مىدهند همچون دو كلمه « سين » و « سوف » چنانچه مىگويند :

سيضرب و سوف يضرب ( به زودى مىزند ) .

فرق بين سين و سوف آنست كه « سين » معناى مضارع را بآينده نزديك اختصاص مىدهد ولى « سوف » معنايش را اختصاص بآينده نسبتا دور تر مىدهد از اينرو در ترجمه « سيضرب » مىگوئيم يعنى به زودى زود مىزند ولى در ترجمه « سوف يضرب » مىگوئيم يعنى به زودى خواهد زد .

و هى الهمزة و النّون الى آخر : ضمير « هى » به زوائد اربع برمىگردد .

و تجمعها انيت او اتين الى آخر : ضمير مؤنّث در « تجمعها » به زوائد اربع برمىگردد .

و النّون له : ضمير در « له » به متكلّم برمىگردد .

اذا كان معه غيره : ضميرهاى در « معه » و « غيره » به متكلّم عود مىكنند .

مذكّرا كان او مؤنّثا : ضمير در « كان » به مخاطب برمىگردد .

و لمثنّاها : ضمير مؤنّث به غائبه برمىگردد .

و هذا يصلح للحال و الاستقبال : مشار اليه « هذا » مضارع مىباشد .

و يسمّى مستقبلا : كلمه « مستقبل » بكسر باء بوده و با فتحه خواندنش غلط مشهور مىباشد .

فاذا ادخلت عليه السّين : ضمير در « عليه » به مضارع برمىگردد .

اختصّ به زمان الاستقبال : ضمير در « اختصّ » به مضارع برمىگردد .

و اذا ادخلت عليه اللّام المفتوحة : ضمير در « عليه » به مضارع برمىگردد .