الكلام اللطيف في شرح التصريف (فارسى) — الصفحة ٣٥

تذكّر و تنبيه

يضرب ( مىزند يكمرد غائب در زمان آينده ) .

2 - تثنيه مذكّر غائب مانند :

يضربان ( مىزنند دو مرد غائب در زمان آينده ) .

3 - جمع مذكّر غائب مانند :

يضربون ( مىزنند مردان غائب در زمان آينده ) .

4 - جمع مؤنّث غائب مانند :

يضربن ( مىزنند زنان غائب در زمان آينده ) .

فعل مضارع از نظر دلالت بر زمان باين‌گونه است كه ذاتا هم براى دلالت بر زمان حال صلاحيّت داشته و هم بر زمان آينده چنانچه مىتوان گفت :

زيد يفعل الآن ( زيد الآن و در حال حاضر انجام مىدهد ) .

و زيد يفعل غدا ( زيد در آينده انجام مىدهد ) .

پس مىتوان گفت فعل مضارع بر دو قسم است :

1 - حال و حاضر و آن مضارعى است كه بر انجام كارى در زمان حال دلالت نمايد مانند : يفعل الآن .

2 - مستقبل ( بكسر باء ) و آن مضارعى است كه بر انجام كارى در زمان آينده دلالت كند مانند : يفعل غدا .

بعضى از كلمات هستند كه وقتى با فعل مضارع همراه شده و به آن متّصل شوند معنايش را به زمان حال اختصاص مىدهند همچون لام مفتوحه چنانچه مىگويند :