بحار الأنوار (ج65) (شيعه در پيشگاه قرآن و اهل بيت ع) (فارسى) — الصفحة ٤٩٢

باب 27 پايه‌هاى اسلام و ايمان و شاخه‌هاى آن دو ، و فضيلت اسلام

( و القيامة حلبته )

يعنى محل اجتماع افراد مسابقه است ، يا براى مسابقه و يا براى گرفتن جايزه چنانچه در شرح جامع الحلبه گذشت ، بنا بر اين قيامت محل حلبه است ، نه خود حلبه ولى مجازا بمحلّ حلبه ، حلبه فرموده ، ابن ابى الحديد گويد ، حلبته يعنى ذات حلبته و مضاف در كلام حذف شده همچون آيه قرآن هُمْ دَرَجاتٌ عِنْدَ اللَّهِ « 1 » - آنها صاحبان مقامند نزد خدا ) يعنى ذوو درجات ( صاحبان مقامها ) ،

( و الجنه سبقته )

در بيشتر نسخه‌هاى نهج البلاغه سبقته بفتح سين است ، از آن جهت شارحان نهج البلاغه گفته‌اند يعنى بهشت پاداش مسابقه آنست ، و كلمه جزاء را در تقدير گرفته‌اند ، ولى ظاهرا بضمّ سين بمعنى جايزه است و نيازى بتقدير ندارد ، چنانچه قبلا گفته شد .

( و النار نقمته )

يعنى سهم كسى است كه عقب افتد و در مسير مسابقه گام ننهد ، نصيب چنين كسى گذشته از حسرت و محروميت ، آتش دوزخ است ،

( و التقوى عدّته )

تفسير ( كامل العدّه ) است ، زيرا تقوى در سخت‌ترين و بزرگترين وحشتها يعنى رستاخيز بهره ميدهد همچنان كه ذخيره‌هائى از قبيل ثروت در هنگام نياز براى صاحبش سود دارد .

( و المحسنون فرسانه )

زيرا آنها با نيكى و عبادات در اين ميدان مسابقه ميدهند .

( فبالايمان يستدلّ على الصالحات )

زيرا باور كردن خدا و پيامبر و حجت خدا باعث مىشود اعمال صالحه و چگونگى آنها را از واجب و مستحب بداند ، و بقولى زيرا ايمان راه اسلام است ، و هر راهى را توشه مناسب لازم است ، و توشه راه اسلام اخلاق ، و كردار شايسته است ، پس ايمان نشانگر آنهاست چنانچه سبب راهنماى مسبّب است ، و بقولى ، بايمان قلبى استدلال مىشود بر ملازمت اعمال صالح ، و گويا كلام را وارونه معنى كرده ( يعنى كردار شايسته ، دليل وجود


( 1 ) سورهء آل عمران آيه 163 .