بحار الأنوار (ج65) (شيعه در پيشگاه قرآن و اهل بيت ع) (فارسى) — الصفحة ٤٥٧

باب 27 پايه‌هاى اسلام و ايمان و شاخه‌هاى آن دو ، و فضيلت اسلام

و همچون كليديستكه تمام امور بسته و مسائل مشكله با آن گشوده شود ، و همچون در است ، براى نزديك شدن به خدا و رسيدن به شهر دانش پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم

( و توجب رضى الرحمن )

و خشنودى خدا بدست نيايد مگر بولايت و ضمير در ( بعد معرفته ) به امام باز ميگردد و احتمال دارد به خدا بازگردد ، و شاهد گرفتن آيه شريفه يا براى همه پنج چيز است ، يا تنها براى ولايت و اطاعت از امام عليه السّلام و در صورت دوّم يا استشهاد حضرت مبنى بر اينست كه آيه شريفه در باره ولايت ائمّه عليهم السّلام نازل شده يا اينكه اطاعت از امام ، همان اطاعت از رسول است ، زيرا پيامبر امر ميفرمايد باطاعت از امام ، يا چون امام جانشين پيامبر است ، و به قولى چون رسول در آيه شامل امام هم مىشود و اين بعيد است .

( ما كان له على اللَّه حق )

زيرا آيات نويد او را در برنگيرد چون در آن آيات مؤمنين را بپاداش بهشت نويد ميدهد ، و او از مؤمنين نيست ، پس سزاوار پاداش بر حسب نويد خدا نيست ، اگر چه مؤمنان نيكوكار نيز بر حسب اعمالشان شايسته ثواب نيستند ولى بر خدا واجب است بر حسب نويدى كه فرموده به آنها ثواب دهد ،

( اؤلئك المحسن منهم )

ظاهرا اين جمله بمخالفين اشاره دارد و مقصود مستضعفين از آنهايند ، زيرا آنها اميدوار كرم خدايند و بدين جهت فرمود بفضل رحمتش در برابر فرمايش پيش كه فرمود

( ما كان له على اللَّه حقّ ) .

نتيجه اينكه مؤمنين بر حسب نويد خدا بر او حقى دارند ، ولى مستضعفين حقى ندارند ، زيرا به آنها نويد نداده بلكه فرموده يا آنان را عذاب مىكند ، يا بمحبت و لطف بر آنها بازمىگردد ، پس اگر آنها را ببهشت برد تنها بر حسب فضل اوست ، و احتمال دارد اين جمله بمؤمنين عارف و شناسا اشاره كند ، يعنى خداوند مؤمنين را به بهشت ميبرد بفضل خويش نه ، بشايستگى آنها ولى معناى اوّل روشن‌تر است .

11 - محمد بن يحيى از . . . از عيسى ، ابو اليسع روايت كند كه به حضرت