بحار الأنوار (ج65) (شيعه در پيشگاه قرآن و اهل بيت ع) (فارسى) — الصفحة ٤٠٤

بيرون شدن از ايمان

( ما استقبل )

است و درست نميشود ، مگر با زحمت ، باينكه بگوئيم ما ، بجاى من است ، يا در تقدير چنين باشد ( ما استقبل به المرء قبلتنا - آنچه كه به دو ، مرد به قبله ما رو كند ) و

( شهد شهادتنا )

يعنى شهادت تمام مسلمين ، و ( نسك نسكنا ) يعنى عبادت كند چون عبادت مسلمين ، نماز و زكوه و روزه و حجّ را بجا آورد ، يا مقصود از نسك ، اعمال حجّ ، يا سر بريدن حيوانات است .

راغب گويد : نسك عبادت است ، و ناسك عابد ، و مخصوص اعمال حج است و مناسك مراكز اعمال حج و برنامه‌هاى آنهاست ، و نسيكه مخصوص ذبيحه است ، و استدلال كرده به اين آيات ( فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيامٍ ، أَوْ صَدَقَةٍ ، أَوْ نُسُكٍ - و از آن فدا كند به روزه داشتن يا صدقه دادن ، يا كشتن گوسفند ) و ( فَإِذا قَضَيْتُمْ مَناسِكَكُمْ - آنگاه كه اعمال حج بجا آوريد ) و ( مَنْسَكاً هُمْ ناسِكُوهُ - پرستشگاهى ، تا به خدا توجه كنند ) « 1 » كه در اين موارد ، نسك در اعمال حج استعمال شده .

( و الى وليّنا )

يعنى همه مسلمين را دوست دارد ، و

( عادى عدوّنا )

يعنى دشمن همه مسلمين را دشمن دارد ، كه آنها مشركين و ساير كفار باشند ، و اين شامل همه فرقه‌هاى مسلمين مىشود .

بنا بر اين باور داشتن كتاب خدا ، در بر دارد اقرار به پيامبرى و امامت و عدل و معاد ، را و

( ان لا يعصى اللَّه )

بوسيله انجام واجبات بزرگ ، و ترك گناهان كبيره ، يا عمل كردن به همه واجبات و ترك همه محرّمات .

خلاصه اينكه احتمال دارد منظور از اسلام ، اسلام ظاهرى باشد اگر چه با باور دل توأم نباشد و مقصود از ايمان ، اعتقادات قلبى است ، با اقرار بولايت و انجام اعمال ، و احتمال دارد مقصود از

( و الى وليّنا و عادى عدوّنا )

دوستى با دوستان ائمّه عليه السّلام و دشمنى با دشمنان آنها باشد ، بنا بر اين اسلام عبارتست از اعتراف به همه اعتقادات حقه ظاهرا يا ظاهرا و باطنا ، و ايمان عبارتست از


( 1 ) مفردات راغب ص 491 . و آيات در سورهء بقره آيه 196 و 200 و سورهء حج آيه 67 .