انديشه هاى اسلامى در بستر تاريخ (فارسى) — الصفحة ١٢٥
سيرهء عملى پيامبر ( ص )
همچنين رسول اكرم ( ص ) در روايات متعدّدى ، جانشينان دوازده‌گانه خود را معرفى كرده و نام و لقب آنان را نيز ذكر فرموده كه نخستين آنان حضرت امام على ( ع ) و آخرينشان حضرت حجة بن الحسن المهدى ( عج ) است و براى تداوم نظام اسلامى در زمان غيبت امام معصوم نيز پيش‌بينى لازم از سوى پيامبر و امامان ( ع ) صورت گرفته است . رسول خدا ( ص ) در سخن زيبا و گويايى ، عالمان را وارثان ( علم و مقام ) خويش معرفى كرده و فرموده است :
« الْعُلَماءُ وَرَثَةُ الْانْبِياءِ » « 1 »
امير مؤمنان ( ع ) نيز فرموده است :
« . . . انَّ مَجارِىَ الْامُورِ وَالْاحْكامِ عَلى ايْدِى الْعُلَماءِ بِاللَّهِ الْامَناءِ عَلى حَرامِهِ وَ حَلالِهِ . . . » « 2 »
همانا ادارهء امور و اجراى احكام الهى به دست عالمان ربّانى است كه امين بر حرام و حلال خدايند .
امام راحل در تبيين اين روايت مىفرمايد :
اينكه مىفرمايد مجارى امور در دست علما است براى دو سال و ده سال نيست و فقط نظر به اهالى مدينه نيست . از خود روايت و خطبه معلوم مىشود كه حضرت امير ( ع ) نظر وسيعى دارد ، نظر به يك امّت بزرگ است كه بايد به حق قيام كند . « 3 »
همچنين امام راحل ( ره ) با بررسى روايات مربوط به حكومت اسلامى و ولايت فقيه چنين نتيجه‌گيرى مىكند :
امام صادق ( ع ) علاوه بر دادن طرح ، نصب هم فرموده‌اند . . . آن حضرت به فكر آينده بودند . . .
فكر امّت بوده ، فكر بشر بوده ، فكر همهء عالم بوده است ؛ مىخواسته بشر را اصلاح كند و قانون
( 1 ) - اصول كافى ، ج 1 ، ص 34 .
( 2 ) - بحارالانوار ، ج 100 ، ص 80 .
( 3 ) - ولايت فقيه ، ص 148 - 149 .