السجود على الأرض (آغاز و انجام سجده يا سجده بر زمين) (فارسى) — الصفحة ٨٨

سجده در حال ضرورت

( گروه دوّم از ادلّهء وجوب سجده بر زمين )

سجده در حال ضرورت

سجده در حال ضرورت

شارع حكيم ، سجدهء بر غير زمين و گياهان غير خوراكى و پوشيدنى مانند لباس بافته شده از پشم ، پنبه و كتان را در حال ضرورت و اضطرار ، رخصت فرموده است ؛ زيرا ضرورت و اضطرار ، امور ممنوع و محظور را مباح مىكند ، همانگونه كه خداوند متعال در قرآن كريم مىفرمايد : « لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلَّا وُسْعَها » « 1 » ؛ يعنى : خداوند هيچ‌كس را به بيش از اندازه و طاقتش تكليف نمىكند » .

و : لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلَّا ما آتاها « 2 » * وَ ما جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ « 3 » « و كلّما غلب اللّه عليه فاللّه أولى بالعذر » . « 4 »

يعنى : « خداوند هيچ‌كس را تكليف نمىكند مگر به آنچه كه به او عطا كرده است . و او در دين هيچ سختى و مشقّتى قرار نداده . و هر آنچه را كه اختيار آن به دست خداست ، پس خود او هم به پذيرش عذر ، سزاوارتر است » .

واضح است كه احكام اضطرارى به اندازهء ضرورت و نياز ملاحظه مىشوند ؛ يعنى به اندازه‌اى كه رفع نياز و حاجت بشود . و هرگاه نياز بر طرف و

( 1 ) - سورهء بقره ، آيهء 286 . ( 2 ) - سورهء طلاق ، آيهء 7 . ( 3 ) - سورهء حج ، آيهء 78 . ( 4 ) - وسائل ، ج 5 ، ص 352 .