السجود على الأرض (آغاز و انجام سجده يا سجده بر زمين) (فارسى) — الصفحة ١٣٩

آراء ، نظريّه‌ها ، اجتهادات و پندارهاى صحابه و تابعين پيرامون جواز سجده بر مطلق لباس

14 - بكر بن وائل نقل مىكند كه على بن ابى طالب عليه السّلام را ديدم كه روى مسح ، نماز مىخواند و بر همان نيز سجده مىكرد « 1 » .

15 - عيسى بن سنان نقل مىكند كه عمر بن عبد العزيز را مشاهده كردم كه روى مسح نماز مىخواند « 2 » .

16 - نقل شده است كه جابر روى مسح نماز مىخواند « 3 » .

17 - ابو درداء بر مسح نماز مىخواند و بر آن سجده مىكرد « 4 » .

18 - ابراهيم مىگويد : اسود و اصحابش كراهت داشتند كه بر روى طنافس و مسوح و فراء نماز بخوانند « 5 » .

19 - شقيق مىگويد : همراه ابن مسعود بر روى مسح نماز مىخوانديم ، در حالى كه وى بر آن سجده مىكرد « 6 » .

آنچه ذكر شد ، بخشى از ادلّهء قائلين به جواز سجده بر لباس بود كه ما به آنها دست يافته‌ايم و ليكن آنچه از تدبّر و تعمّق در ادلّهء ذكر شده و نيز توجّه به عمل و سيرهء رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلم و صحابهء او به دست مىآيد ، اين است كه اين ادلّهء به سبب اشكالهاى روشنى كه دارند ، قابل اعتماد نيستند و آن ايرادها و اشكالها را مىتوان چنين بر شمرد :

الف - اين دلايل - با فرض تماميّت آنها از جهت سند و دلالت و با قطع نظر از قصور آنها از اين حيث - نمىتوانند در برابر روايات متواترى كه دلالت بر


( 1 ) - همان مدرك ، ص 400 : « قال : رأيت عليّا يصلّى على مصلّى من مسوح ، يركع عليه و يسجد » . ( 2 ) - المصنف ، ج 1 ، ص 399 : « رأيت عمر بن عبد العزيز يصلّى على مسح » . ( 3 ) - المصنف ، ج 1 ، ص 400 : « انّه صلّى على مسح » . ( 4 ) - المصنف ، ابن ابى شيبه ، ج 1 ، ص 400 : « انّ أبا درداء كان يصلّى على مسح يسجد عليه » . ( 5 ) - همان مدرك : « إنّهم كانوا يكرهون أن يصلّوا على الطنافس و المسوح و الفراء » . ( 6 ) - همان مدرك : « قال : صلّيت مع ابن مسعود على مسح ، فكان يسجد عليه » .