بخشى از تفسيرى كهن به پارسى (فارسى) — الصفحة ٦٥

7 - نمونه‌هايى از ساختار صرفى

دانستن : وَ لَأَجْرُ الْآخِرَةِ أَكْبَرُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ ؛ و مزد آخرت مه و پاداش آن جهانى از دشمنان ايشانرا بيرون كردن از مكّه ار داننديد . ( نحل / 41 ، متن ص 274 )

ديدن : نه آنگه كه به چشم سر خويش عذاب ديدنديد . ( يونس / 98 ، متن ص 139 )

روانيدن : وَ لَوْ أَنَّ قُرْآناً سُيِّرَتْ بِهِ الْجِبالُ ؛ ار هركه قران بوديد كه به آن كوه روانيدنديد ( رعد / 31 ، متن ص 234 )

روى دادن : لَوَلَّوْا إِلَيْهِ ؛ روى به آن دادنديد . ( توبه / 57 ، متن ص 63 )

ساختن : خويشتن در مجلس مصطفى صلى اللّه عليه و سلم پوشيده داشتنديد تا آن را عذر ساختنديد . ( توبه / 127 ، متن ص 100 )

شمردن : تا آن را عذر ساختنديد و خويشتن از فرمان بغزات ناآگاه شمردنديد . ( توبه / 127 ، متن ص 100 )

شنوانيدن : أَوْ كُلِّمَ بِهِ الْمَوْتى ؛ يا به آن مرده را سخن شنوانيدنديد . ( رعد / 31 ، متن ص 234 )

: لَأَسْمَعَهُمْ ؛ دلهاى ايشان را حق شنوانيديد . ( انفال / 23 ، متن ص 17 )

فرانمودن : پركنده نشستنديد چنان فرا نمودنديد سر فرود داشته از پس مردمان . ( توبه / 127 ، متن ص 100 )

گفتن : وَ قالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ ؛ گفتنديد كه بسنده است ما را اللّه . ( توبه / 59 ، متن ص 63 )

نگرستن : نَظَرَ بَعْضُهُمْ إِلى بَعْضٍ ؛ با يكديگر نگرستنديد و در يكديگر نمودنديد . ( توبه / 127 ، متن ص 100 )

نمودن : نَظَرَ بَعْضُهُمْ إِلى بَعْضٍ ؛ با يكديگر نگرستنديد و در يكديگر نمودنديد . ( توبه / 127 ، متن ص 100 )

نمونه‌هايى از افزودن - يد به پايان فعل در چند كتاب ديگر .

آرنديد : ترا به چشم به زمين آرنديد كه قرآن شنوند از تو . ( كشف - ج 10 - ص 185 )

بگذارديد : وقت نماز برخاستيد و فريضه بگذارديد . ( كشف - ج 9 - ص 326 )

برخاستيد : درويشى را ديدند در آن مركب در كنجى سر فرود برده وقت نماز برخاستيد و