بخشى از تفسيرى كهن به پارسى (فارسى) — الصفحة ٦٤
7 - نمونههايى از ساختار صرفى
خشنود شدن : يَحْلِفُونَ لَكُمْ لِتَرْضَوْا عَنْهُمْ ؛ سوگند مىخوردند شما را تا از ايشان خشنود شيد . ( توبه / 96 ، متن ص 80 )
نوميد شدن : أَ فَلَمْ يَيْأَسِ الَّذِينَ آمَنُوا ؛ نوميد نشند بيكبار گورفيدگان . ( رعد / 31 ، متن ص 235 )
كافر شدن : وَ مِنَ الْأَحْزابِ مَنْ يُنْكِرُ بَعْضَهُ ؛ و از سپاههاء كفر و ضلالت گوناگون كسان است كه بلختى ازان مىكافرشند . ( رعد / 36 ، متن ص 238 )
پ : افزودن - يد به پايان كاربردهاى فعلى
آمدن : وَ لَوْ أَرادُوا الْخُرُوجَ لَأَعَدُّوا لَهُ عُدَّةً ؛ به غزات بيرون آينديد با تو پيش از آنكه آن عذر مىگوينديد آمدنديد . ( توبه / 46 ، متن ص 58 )
افزودن : ما زادُوكُمْ إِلَّا خَبالًا ؛ نيفزودنديد شما را مگر تباهى . ( توبه / 47 ، متن ص 58 )
باز زدن : يَنْهَوْنَ عَنِ الْفَسادِ ؛ كه ايشانرا باز زدنديد از فساد . ( هود / 116 ، متن ص 182 )
باز فروختن : لَافْتَدَوْا بِهِ ؛ و باز نفروشنديد او را به آن . ( رعد / 18 ، متن ص 230 )
بريدن : أَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْأَرْضُ ؛ يا به آن زمين بريدنديد . ( رعد / 31 ، متن ص 234 )
پرهيزيدن : وَ قِيلَ لِلَّذِينَ اتَّقَوْا ؛ و متّقيانرا گفتند كه از شرك بپرهيزيدند . ( نحل / 30 ، متن ص 270 )
پيوستن : أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ ؛ اللّه فرمود كه بپيونديد . ( رعد / 21 ، متن ص 231 )
تاختن : وَ لَأَوْضَعُوا خِلالَكُمْ يَبْغُونَكُمُ الْفِتْنَةَ ؛ در ميان شما شتر فادوا مىتاختنديد . ( توبه / 47 ، متن ص 58 )
جستن : يَبْغُونَكُمُ الْفِتْنَةَ ؛ شما را شور دل مىجستنديد . ( توبه / 47 ، متن ص 58 )
خواستن : فرانمودنديد سر فرو داشته از پس مردمان وانيز خواستنديد . ( توبه / 127 ، متن ص 100 )
خشنود بودن : وَ لَوْ أَنَّهُمْ رَضُوا ؛ و ار ايشان خشنود بنديد . ( توبه / 59 ، متن ص 63 )
دادن : قالَ لَوْ أَنَّ لِي بِكُمْ قُوَّةً ؛ لوط گفت كاشك مرا به شما قوتّى بوديد و در ميان شما قوّتى دهنديد . ( هود / 80 ، متن ص 170 )