بخشى از تفسيرى كهن به پارسى (فارسى) — الصفحة ٢٥

استشهاد

مِنْ وَلايَتِهِمْ مِنْ شَيْءٍ . . . » « 1 » گويد :

حمزه بكسر واو خوانده و هى قراءة رديئة فإنّ الولاية من الوالى و الولاية من الولىّ . و قد قال عز و جل فى صدر الآية : « بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ » گفت نه ولاة بعض .

استشهاد

استشهاد

در بيان و توضيح لغات قرآن كريم به اشعار سرايندگان عرب جاهلى و مخضرم و اسلامى و مولّد استشهاد مىكند و ابيات شاهد در اين كتاب اندك نيست و معمولا از امرؤالقيس ، ابو العتاهيه ، عمر بن ابى ربيعه ، عبد المسيح ، فرزدق ، رؤبه ، زهير بن ابى سلمى ، الراعى ، ابودلف ، يحيى بن عمّار ، مثقب العبدى ، جرير و بسيارى از ديگر شاعران عرب ، با تعبير « قال الشاعر » و « كقول بعضهم » از آنها ياد مىكند .

علاوه بر اشعار شعرا پاره‌اى از مطالب را با آوردن مثلى از زبان فارسى توضيح مىدهد ؛ مثلا ذيل آيهء « أَ فَمَنْ أَسَّسَ بُنْيانَهُ . . . » « 2 » گويد :

اين الف و فا استفهام است كه سخن به آن مفتتح چنان كه پارسىگويان گويند در آغاز سخن : باش ، كسى كه چنين كند ؛ در نگر كسى كه چنين كند ؛ بشنو كسى كه چنين كند .

در ذيل آيهء « . . . فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ » « 3 » گويد :

در همهء قرآن در موضع تهديد است و آن آنست كه عجم مىگويند در تهديد :

بخبر كنم ترا ؛ آرى آگاه شى ؛ آرى بخبر شى .

ذيل آيهء « فَإِمَّا تَثْقَفَنَّهُمْ فِي الْحَرْبِ فَشَرِّدْ بِهِمْ . . . » « 4 » گويد :

هرگه كه ايشانرا درياوى و بريشان دست ياوى در جنگ نكال كن ويرا كه هركه از بس فرا رسد حذر كند و برمد و اين آنست كه مردمان گويند در مثل كه : بل

( 1 ) . انفال / 72 . ( 2 ) . توبه / 109 . ( 3 ) . مائده / 105 و . . . ( 4 ) . انفال / 57 .