بخشى از تفسيرى كهن به پارسى (فارسى) — الصفحة ١٦٥

[ سوره هود ( 11 ) : آيات 70 تا 73 ]

جن ابراهيم دستهاى ايشان ديذ كه فرا كوساله نمىشذ يعنى رآها لا تتناوله « 1 » نكرهم نكر و انكر و استنكر بمعنى واحد ايشانرا بيكانه فراز آمذ * و اوجس منهم خيفة يعنى خاف منهم خيفة فاوجسها فى نفسه يعنى اخفاها جنان كه موسى را كفت فاوجس فى نفسه خيفة موسى * ابراهيم از ايشان مىترسيذ و ترس در دل نهان مىبوشيذ ابراهيم را كفتند كه مترس ما فرستاذكانيم « 2 » ما را فرستاذند بقوم لوط تا ايشانرا هلاك كنيم وَ امْرَأَتُهُ قائِمَةٌ يعنى ساره و زن ابراهيم برباى بوذ فَضَحِكَتْ درين تقديم و تاخير است فَبَشَّرْناها بِإِسْحاقَ فضحكت آن ساره بر زبان فريشتكان شواشانان داذيم ببسرى نام او اسحق بخنديذ وى از شكفتى و در عربيّت ضحك بمعنى حيض است « 3 » * وَ مِنْ وَراءِ إِسْحاقَ يَعْقُوبَ و از بس اسحق فا يعقوب قالت يا ويلتى كفت اى ويل بر من ويل ايذر غايت تعجّب را كفت فانّ التّعجّب اذا غلا صار استنكارا و فى الاستنكار طرف من التّغوّث * كفت من فرزند زايم و من بيرزنى و هذا بَعْلِي شَيْخاً و اين‌كه شوى من است ابراهيم شيخا نصب على النّعت * رواية اصمعى از بو عمرو و هذا بعلى شيخ و اين‌كه شوى من است بير است اينت جيزى شكفت * قالُوا أَ تَعْجَبِينَ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ فريشتكان كفتند مىشكفت دارى از كار خذاى وخشايش خذاى و بركات او بر شما اى خاندان و هى بركات النّبوّة فى آل ابراهيم ثمّ [ 167 ] ذرّيّة اسحق و اسمعيل * كه او نيكونامى است ستوذه و بسنديذه در هر هنكام عزيز قدر توانا

( 1 ) . خ ل : لا تناله ( 2 ) . خ ل : ما فرشتكانيم ( 3 ) . در نسخه : « نيست » .