باستانشناسى و جغرافياى تاريخى قصص قرآن (فارسى) — الصفحة ٢١٣
دوران خشكسالى مصر از نظر باستانشناسى
از سوى ديگر دو هم زندانى حضرت يوسف ( ع ) كه در قرآن آمده و در تورات از آن دو به عنوان رئيس ساقيان و رئيس خبازان ذكر شده در كتيبه‌هاى مصر مذكور است و داستان ترقى يوسف كاملا منطبق با تعبير خوابهاست . « 1 »
دوران خشكسالى مصر از نظر باستانشناسى
دوران خشكسالى مصر از نظر باستانشناسى
قالَ تَزْرَعُونَ سَبْعَ سِنِينَ دَأَباً فَما حَصَدْتُمْ فَذَرُوهُ فِي سُنْبُلِهِ إِلَّا قَلِيلًا مِمَّا تَأْكُلُونَ اجْعَلْنِي عَلى خَزائِنِ الْأَرْضِ إِنِّي حَفِيظٌ عَلِيمٌ . . . وَ كَذلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي الْأَرْضِ . « 2 » به فرمان قرآن در آيه 109 همين سوره : أَ فَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ . . . ، سفرى به گذشته‌هاى سرزمين نيل مىرويم و به سير و سياحت در اين سرزمين مىپردازيم .
اين سرزمين در معرض قحطيها و خشكسالىهاى فراوانى در دوره‌هاى مختلف بوده است ، كه در نتيجه محصولات كشاورزى و دامدارى به نابودى كشانده شده است .
تاريخ بيانگر آن است كه خداوند هيچ سرزمينى را مانند مصر اين چنين حيات و وجود ، حال و آينده‌اش را وابسته به نهر نساخته است .
هرگاه آب نيل از حد طبيعى خود پايين‌تر رود ، موجب خشكسالى و قحطى و طاعون و مرگ و مير خواهد بود . « 3 » از سوى ديگر با كاهش آب نيل ، و تعطيل شدن كشاورزان و دامدارى ، بيكارى سراسر اين سرزمين را فرا مىگيرد و انواع فسادها و جرايم همراه با گرسنگى شيوع مىيابد و همراه با ضعف اقتصادى ضعف سياسى مملكت را فرا مىگيرد . « 4 » و مصر چنين خشكسالى و قحطى را قبل و بعد از دوران يوسف به خود ديده كه به عنوان نمونه مىتوان به خشكسالى دورهء انقلاب اجتماعى خانوارهاى 7 - 10 اشاره كرد
( 1 ) . دكتر جان الدر ، باستانشناسى كتاب مقدس ، ص 45 و 46 . ( 2 ) . يوسف : 43 - 49 . ( 3 ) . جمال حمدان ، شخصيته مصر ، قاهره 1970 ، ص 241 - 245 . ( 4 ) . احمد عبد الحميد يوسف ، مأخذ سابق ، ص 56 .