باستانشناسى و جغرافياى تاريخى قصص قرآن (فارسى) — الصفحة ١٤١

باستان‌شناسى صنايع فلزات در عصر داود و سليمان ( ع )

در اين سرزمين كورهء ذوب آهن و ذوب مس كه متعلق به زمان سليمان مىباشد ، كشف شده است كه نظير آن در عظمت تا آن روزگار در خاور نزديك ديده نشده است . در كنار اين كوره اردوگاههاى كارگران ذوب آهن و ذوب مس وجود داشته است . « 1 » اين كشفيات با آيه أَلَنَّا لَهُ الْحَدِيدَ ( ما آهن را در دست داود نرم كرديم ) وَ أَسَلْنا لَهُ عَيْنَ الْقِطْرِ ( و براى سليمان چشمه مس [ گداخته ] را روان ساختيم ) منطبق است .

حفريات باستان شناسان حاكى است كه كوره را چنان ساخته‌اند كه از بادهايى كه از عربه مىوزند حد اكثر استفاده را كنند . و اين نيز منطبق با اين آيه است كه مىفرمايد : وَ لِسُلَيْمانَ الرِّيحَ . . . ( و براى سليمان باد را رام كرديم ) .

و نيز كشفيات باستان شناسان نشان مىدهد كه برخى از اصول ساختمان كوره‌هاى ذوب فلزات امروزى در بناى كوره‌هاى ذوب آهن و مس عصر داود و سليمان رعايت گرديده است . « 2 » در آيات فوق خداوند كوهها را ، براى استفاده از صنايع فلزات ، در تسخير داود و سليمان در آورده است ( يا جبال اوّبى معه ) .

شايان توجه است كه كوههاى ادوم و عربه در سرزمين قدس داراى معادن فراوانى مىباشند و ويرانهء بسيارى از آنها كه در روزگار قديم مورد بهره‌بردارى قرار مىگرفته ، هنوز هم باقى است .

اين ويرانه‌ها حكايت مىكند اين ناحيه كه امروز بيابان متروكى است در روزگار سليمان ( ع ) داراى صدها شهر و قريه و منطقهء پرجمعيتى بوده است .

فلزاتى كه از اين معادن استخراج مىشد ، در همان‌جا يك‌بار تصفيه ، و آنگاه براى تصفيه كامل به عصيون جابر فرستاده مىشد . « 3 »

( 1 ) . ويليام آلبرايت ، آثار فلسطين ، ص 128 ، و محمد بيومى مهران ، دراسات تاريخية من القرآن الكريم ، ج 3 ، ص 180 و W . Keller , Op - cit , P . 199 - 198 ( 2 ) . دكتر جان الدر ، باستان‌شناسى كتاب مقدس ، ص 74 . ( 3 ) . همان ، ص 75 .