اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٣١

8 - غيبت

اظهار حزن و دلسوزى براى كسى كند در صورتى كه نظرش گوشه زدن به او باشد و امثال اينها بسيار است كه هر كسى خودش بهتر ميفهمد كه در كلامى كه ميگويد تعريض به كسى است يا نه 4 - كناية مثل اينكه بگويد فلان كاسب آدم خوش انصاف ! و ارزان فروشى است ! و طورى بگويد كه كنايه از بىانصافى و گران فروشى او باشد و امثال اين .

5 - كتابت ، كه عيوب مسلمانى را بنويسند و يا در مجلّه و روزنامه منتشر كنند مقام سوم در حرمت غيبت : غيبت از معاصى كبيره و حرمتش بادلّه اربعه ثابت است :

اما كتاب : در قرآن مجيد ميفرمايد وَ لا يَغْتَبْ بَعْضُكُمْ بَعْضاً أَ يُحِبُّ أَحَدُكُمْ أَنْ يَأْكُلَ لَحْمَ أَخِيهِ مَيْتاً فَكَرِهْتُمُوهُ « 1 » ( و غيبت نكند بعضى از شما بعضى را آيا دوست ميدارد يكى از شما كه گوشت برادر خود را در حالى كه مرده است بخورد پس كراهت داريد از اين كار ، يعنى غيبت بمنزله خوردن گوشت مرده برادر دينى است و در آيه ديگر ميفرمايد لا يُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلَّا مَنْ ظُلِمَ « 2 » ( خداوند دوست ندارد بدى كسى را گفتن مگر كسى كه به او ستم شده باشد و بخواهد رفع ظلم از خود بكند ) بلكه عموم بعض آيات شامل غيبت مىشود و شايد اظهر مصاديق آن باشد مانند آيه شريفه ما يَلْفِظُ مِنْ قَوْلٍ إِلَّا لَدَيْهِ رَقِيبٌ عَتِيدٌ « 3 » و آيه شريفه إِنَّ الَّذِينَ يُحِبُّونَ أَنْ تَشِيعَ الْفاحِشَةُ فِي الَّذِينَ آمَنُوا لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ « 4 » اما اخبار : در مذمت و عقوبت غيبت اخبار بسيار وارد شده كه بشمّهء از آنها اشاره مىشود :

از رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم روايت شده كه فرمود

« المسلم على المسلم حرم دمه

( 1 ) سوره حجرات آيه 12 ( 2 ) سوره نساء آيه 147 ( 3 ) سوره ق آيه 17 ( 4 ) سوره نور آيه 18