اخلاق در قرآن و سنت (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٨١

عواقب عجب

است باعث بزرگ شدن گناه مىشود چه اينكه گناه با يادآورى هر دم كوچكتر مىگردد تا آنجا كه گناهانى كه انسان هميشه بخاطر دارد بخشوده شده است و اصولًا علامت بخشش گناهان يادآورى آنهاست .

قال رسول اللَّه صلى الله عليه و آله :

« انَّ اللَّهَ تَبارَكَ وَ تَعالى اذا ارادَ بِعَبْدٍ خَيْراً جَعَلَ ذُنُوبَهُ بَيْنَ عَيْنَيهِ مُمَثِّلَةً وَ الْاثْمُ عَلَيْهِ ثَقيلًا و بَيلًا ، وَ اذا ارادَ بِعَبْدٍ شَرّاً انْساهُ ذُنُوبَهُ » « 1 »

اما معصيتى كه انسان آن را تحقير كند و كوچك شمارد ، بزرگ مىگردد و گاهى به ذنب لايغفر تبديل مىشود .

قال الباقر عليه السلام :

« لاتَسْتَصْغِرَنَّ سَيِّئَةً تَعْمَلُ بِها فَانَّكَ تَراها حَيْثُ تَسوُؤُكَ » « 2 »

اثر ديگر عجب تحقير ديگران و كوچك شمردن آنان است .

قال رسول اللَّه صلى الله عليه و آله :

« حَسْبُ ابْنِ آدَمَ مِنَ الشَّرِّ انْ يَحْقِرَ اخاهُ الْمُسْلِمَ » « 3 »

همه عيب خلق ديدن نه مروت است و مردى * نظرى به خويشتن كن كه همه گناه دارى

مهمترين اثر مخرب عجب كبر است . وقتى عجب كننده براى خود ارزشى خيالى و موهوم را تصور نمود ، چه بسا به يكى از بدترين معاصى از گناهان كبيره يعنى تكبر دچار مىشود .

( 1 ) - وقتى خداوند خير بنده‌اى را بخواهد ، گناهانش را در مقابل چشمانش قرار مىدهد و آن را سنگين و شديد جلوه مىدهد و وقتى شرّ بنده‌اى را بخواهد گناهانش را از ياد او مىبرد . ( بحار الانوار - جلد 77 - صفه 77 ) . ( 2 ) - گناهى را كه انجام مىدهى كوچك نشمار ، زيرا تو آن را مىبينى در حالى كه تو را محزون و ناراحت مىكند . ( بحار الانوار - جلد 73 - صفحه 356 ) . ( 3 ) - براى بدكردار بودن بنى آدم كافى است كه برادر مسلمان خود را تحقير كند . ( تنبيه الخواطر - صفحه 362 ) .