اسرار ملكوت (مقدمه شرح حديث عنوان بصرى از امام صادق ع) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٣٦

بيان اميرالمؤمنين عليه السّلام دربارهء علل اختلاف اقوال و افكار

اختلاف احاديث و افكار مختلفه در ميان مردم بوجود آمده است ، و چرا اين همه بدعت و خلاف از افراد مشاهده مىشود ؟ مىفرمايد :

إنَّ فِى أَيْدِى النَّاسِ حَقًّا وَ بَاطِلًا ، وَ صِدْقًا وَ كِذْبًا ، وَ نَاسِخًا وَ مَنْسُوخًا ، وَ عَآمًّا وَ خَآصًّا ، وَ مُحْكَمًا وَ مُتَشَابِهًا ، وَ حِفْظًا وَ وَهْمًا . وَ لَقَدْ كُذِبَ عَلَى رَسُولِ اللَهِ صَلَّى اللَهُ عَلَيْهِ وَ ءَالِهِ وَ سَلَّمَ عَلَى عَهْدِهِ حَتَّى قَامَ خَطِيبًا فَقَالَ : مَنْ كَذَبَ عَلَىَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ .

« بدرستيكه آنچه در ميان مردم موجود مىباشد هم حق و هم باطل است ؛ چه بسا سخن راست همراه با كذب و دروغ بسيار باشد ؛ بعضى از آنها ناسخ و برخى ديگر منسوخ و از مدّت گذشته باشند ؛ بعضى از روايات و اخبار عامّ و برخى ديگر خاصّ و مخصوص مورد بالخصوص مىباشند ؛ پاره‌اى از آنان محكم و متقن و غير قابل ترديد و توجيه و بعضى قابل تأويل و توجيه و تشكيك‌اند ؛ گونه‌اى از اخبار مُسنَد و از جهت انتساب به رسول خدا شكّى در آنها وجود ندارد و گونه‌اى ديگر آميخته با وهم و خيال و برانگيخته از روى نادانى و جهالت و دخالت فهم غلط و سليقه فردى مىباشد .

در زمان حيات رسول خدا صلّى الله عليه و آله و سلّم بعضى بر آن حضرت دروغ بستندوسخن ناصواب و كذب به آن جناب نسبت دادند ؛ رسول خدا صلّى الله عليه و آله و سلّم برفراز منبر خطاب به مردم چنين فرمود :

هر كسى از روى عمد و غرض دروغى را به من نسبت دهد و سخنى ناگفته را به من ببندد جايگاه خود را در روز قيامت از آتش جهنّم قرار داده است . »

وَ إنَّمَا أَتَاكَ بِالْحَديثِ أَرْبَعَةُ رِجَالٍ لَيْسَ لَهُمْ خَامِسٌ :

رَجُلٌ مُنَافِقٌ مُظْهِرٌ لِلْإيمَانِ ، مُتَصَنِّعٌ بِالْإسْلَامِ ، لَايَتَأَثَّمُ وَ لَايَتَحَرَّجُ ، يَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَهِ صَلَّى اللَهُ عَلَيْهِ وَ ءَالِهِ مُتَعَمِّدًا . فَلَوْ عَلِمَ النَّاسُ أَنَّهُ مُنَافِقٌ كَاذِبٌ لَمْ يَقْبَلُوا مِنْهُ وَ لَمْ يُصَدِّقُوا قَوْلَهُ ، وَ لَكِنَّهُمْ قَالوُا صَاحِبُ رَسُولِ اللَهِ صَلَّى اللَهُ عَلَيْهِ