اساس الصرف (مشتمل بر امهات مسائل علم صرف) (فارسى) — الصفحة ٦٠

جمع الجمع

3 - فعلة مانند دخنه و درّة

4 - فعله مانند بقرة و شجرة

5 - فعلة مانند كلمة و نبقة

6 - فعلة مانند عنبة و حدأة

7 - فعلة مانند سمره

8 - فعله مانند هدبة و بسرة

9 - فعله مانند عشره و طبة .

و امّا از غير ثلاثى اگر از آن مفرد اراده كنند با تاء استعمال مىنمايند و اگر جمع مقصود باشد بدون تاء آورند مانند نعام و نعامه - سفرجل و سفرجله .

جمع الجمع

جمع الجمع

جمع الجمع كه از آن به جمع منتهى الجموع نيز تعبير ميكنند عبارتست از صيغه جمعى كه مفرد آن نيز به صيغه جمع باشد .

و بعبارت ديگرى جمعى كه دو مرتبه يا بيشتر جمع بسته شده باشد و به تعبير بهتر جمعى استكه نتوان آن را براى بار ديگر جمع بست مانند : بيوتات كه مفرد آن بيوت كه آن نيز جمع بيت مىباشد يا ايادي كه جمع ايدي و آن نيز جمع يد مىباشد .

تبصره

براى وزن اين جمع قاعده و ضابطه‌اى در دست نيست كه بتوان تمام موارد يا غالب آنها را بر آن تطبيق كرد بلكه وزن اين جمع سماعى است و بايد از اهل لسان شنيده شود ولى در عين حال براى آن اوزان غالبى ذكر شده