اساس الصرف (مشتمل بر امهات مسائل علم صرف) (فارسى) — الصفحة ١٥٦

معناى باب افعيلال

اين باب براى چهار معنا مىآيد :

1 - براى طلب فعل و سوال از آن آيد مانند إستخرج زيد ( يعنى زيد طلب كرد خروج كرد ) .

2 - براى دلالت كردن بر تحوّل چيزى از حالى بحالى ديگر آيد مانند استحجر الطّين يعنى گل مبدّل به سنگ شد .

3 - براى مبالغه و تأكيد فعل ثلاثى مجرد آيد مانند فرّ كه به معناى آرام گرفت ولى استقرّ به معناى البته قرار و آرام گرفت .

4 - براى دلالت كردن بر اعتقاد باينكه چيزى بر صفت اصلى خود مىباشد مانند استكرمته ( يعنى اعتقاد دارم در آن شخص كرم را ) .

اين باب غالبا براى دلالت بر رنگ يا عيب آيد مانند احمرّ ( سرخ شد ) .

اين باب هم غالبا براى دلالت بر رنگ يا عيب آيد مانند احمارّ ( سرخ شد ) .

تبصره : تمام ابوابيكه ذكر شد و ابواب رباعى مجرد و رباعى مزيد هم لازم استعمال ميشوند و هم متعدّى مگر سه باب كه هميشه لازم هستند :

1 - باب انفعال .

2 - باب افعلال .

3 - باب افعيلال .