اسئلة القرآن المجيد وأجوبتها من غرائب آي التنزيل (پرسش و پاسخهاى قرآنى) (فارسى) — الصفحة ٥٩٩
سورهء فجر
گفته جمهور ده شب اول ذىالحجة هستند پس بايستى با ال عهد بيايد ؟
جواب : چون اين ده شب از ميان انواع شبهاى دهگانه ديگر فضيلت ويژه‌اى دارد آن را با ال جنس همراه نگردانيد تا ممتاز باشد و با ال عهد نياورد تا با نكره بودن دلالت بيشترى بر عظمت و فخامت داشته باشد همان‌طوركه مىفرمايد : « وَ إِلهُكُمْ إِلهٌ واحِدٌ » و يا مىفرمايد : « لا أُقْسِمُ بِهذَا الْبَلَدِ . . . وَ والِدٍ وَ ما وَلَدَ » كه والد يعنى آدم عليه السّلام و ابراهيم عليه السّلام و يا حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله به صورت نكره آمده است و چون كلام بايد از لغزگويى دور باشد ، بهتر است كه همهء الف‌ولام‌ها متجانس باشند و لذا در همه موارد به معناى جنس است .
فَيَقُولُ رَبِّي أَكْرَمَنِ « 1 » سؤال 1098 : چرا خداوند گويندهء اين سخن را سرزنش مىكند درحالىكه اوّلا در اين ادعا صادق است و ثانيا بيان نعمت الهى مىنمايد كه خود به آن دستور داده است ؟
جواب : اين گفتار به منظور بيان نعمت الهى نيست ، بلكه به منظور فخرفروشى بر ديگران و بيان استحقاق خويش است ، چنان كه از زبان قارون مىفرمايد : « إِنَّما أُوتِيتُهُ عَلى عِلْمٍ عِنْدِي » و مىخواهد با اين مطلب استدلال كند كه در آخرت نيز مقام والايى دارد . اينهاست كه منهى است و گرنه در صورتى كه از روى شكرگزارى و حديث نعمت باشد نه مذموم است و نه منهى .
وَ أَمَّا إِذا مَا ابْتَلاهُ فَقَدَرَ عَلَيْهِ رِزْقَهُ « 2 » سؤال 1099 : چرا همان‌طوركه در جمله قبل فرمود « فَأَكْرَمَهُ وَ نَعَّمَهُ » در اينجا كه مقابل آن است نفرمود : « فأهانه و قدر عليه رزقه » ؟
( 1 ) . سورهء فجر ، آيهء 15 : پس مىگويد خداى من مرا اكرام نموده است . ( 2 ) . سورهء فجر ، آيهء 16 : و اما اگر او را بيازمايد و روزى را بر او تنگ گيرد .