اسئلة القرآن المجيد وأجوبتها من غرائب آي التنزيل (پرسش و پاسخهاى قرآنى) (فارسى) — الصفحة ٥٠٩

سورهء زخرف

وَ نادَوْا يا مالِكُ لِيَقْضِ عَلَيْنا رَبُّكَ « 1 » سؤال 898 : چگونه خداوند اهل جهنم را ابتدا به عنوان مبلس معرفى فرمود و سپس درخواست آنان از رهايى از جهنم بواسطهء مرگ را نيز از آنها نقل كرد درحالىكه مبلس به معناى مأيوس از رحمت و فرج است ؟

جواب : در جهنم زمانهاى طولانى و دوره‌هاى مديدى وجود دارد كه احوال جهنميان در اين دوره‌ها متفاوت است پس گاهى نااميدى بر آنها غالب مىشود و لذا ساكت مىشوند و گاهى عذاب دردناك الهى بر آنها تشديد مىشود و لذا به فرياد و فغان در مىآيند .

وَ هُوَ الَّذِي فِي السَّماءِ إِلهٌ وَ فِي الْأَرْضِ إِلهٌ « 2 » سؤال 899 : ظاهر اين آيه اقتضا مىكند كه خدا متعدد باشد چون نكره وقتى كه تكرار شد مقتضى تعدد است مثل « له على درهم و درهم » و مثل : « و انت طالق و طالق » و لذا ابن عباس گفته است : « لن يغلب عسر يسيرين » جواب : إله در اينجا به معناى معبود است مثل : « وَ هُوَ اللَّهُ فِي السَّماواتِ وَ فِي الْأَرْضِ » پس معنا اين است كه : خداوند معبود در آسمانها و معبود در زمين است و بين معبوديت در آسمان و معبوديت در زمين تفاوت است چون عبوديت از امور اضافى و نسبى است پس تغاير از يك سمت كافى است .

بنابراين چون عابد در آسمان غير از عابد در زمين است صدق مىكند كه معبوديت در آسمان غير از معبوديت در زمين است در عين حال كه معبود يكى و آن خداوند است .

( 1 ) . سورهء زخرف ، آيهء 77 : و ايشان ندا كنند ، اى مالك از پروردگارت بخواه كه به زندگى ما پايان دهد . ( 2 ) . سورهء زخرف ، آيهء 84 : و اوست خدايى كه در آسمان خدا و در زمين خداست .