اسئلة القرآن المجيد وأجوبتها من غرائب آي التنزيل (پرسش و پاسخهاى قرآنى) (فارسى) — الصفحة ٢٩٠

سورهء يوسف

سؤال 476 : چگونه جايز بود كه يعقوب عليه السّلام و فرزندانش براى غير خدا سجده كنند ؟

جواب : چه بسا سجود نزد آنان نوعى تحيّت و تكريم نظير قيام و مصافحه نزد ما بوده است .

برخى گفته‌اند : سجدهء آنان انحناء به اندازهء ركوع بوده و به حدّ سجده يعنى قرار دادن پيشانى بر روى زمين نرسيده بود ، ولى كلمه « خَرُّوا » كه در كلام خداوند است مانع از پذيرش اين قول است چرا كه « خَرُّوا » عبارت از سقوط است . اشكال بر اين سخن با جمله وَ خَرَّ راكِعاً « 1 » گرفته نشود ، چرا كه مقصد سجده است كه تعبير به ركوع شده چنان كه از نماز نيز به ركوع تعبير مىشود مثل وَ ارْكَعُوا مَعَ الرَّاكِعِينَ « 2 » يعنى نماز بخوانيد همراه نمازگزاران .

برخى گفته‌اند : « له » به معناى لاجله است پس لام سببيّت است نه لام تعديه كه سجود براى يوسف باشد پس معنى اين است : آنان به خاطر يوسف عليه السّلام به سجده افتادند در مقابل خداوند بعنوان شكر به واسطه جمع شدن جمع آنان . برخى گفته‌اند : ضمير در له به الله برمىگردد ولى اين قول را جملهء يا أَبَتِ هذا تَأْوِيلُ رُءْيايَ مِنْ قَبْلُ قَدْ جَعَلَها رَبِّي حَقًّا « 3 » رد مىكند .

وَ قَدْ أَحْسَنَ بِي إِذْ أَخْرَجَنِي مِنَ السِّجْنِ « 4 » سؤال 477 : چرا حضرت يوسف عليه السّلام نعمت رهائى از زندان را مطرح مىكند ولىنعمت بيرون آمدن از چاه را كه بالاترين نعمت بود و افتادنش در

( 1 ) . سوره ص ، آيهء 24 : و به ركوع درافتاد . ( 2 ) . سوره بقره ، آيهء 43 : و با نمازگزاران نماز بگذاريد . ( 3 ) . سورهء يوسف ، آيهء 100 : اى پدر اين است تعبير آن خواب من كه اينك پروردگارم آن را تحقق بخشيده است . ( 4 ) . سورهء يوسف ، آيهء 100 : و چقدر به من نيكى كرده است آنگاه كه مرا از زندان برهاند .