أسباب نزول الآيات (اسباب النزول) (فارسى) — الصفحة ٢١٦

سورهء مجادله

بدين حال مىبينم ؟ حضرت فرمود يا جبرئيل او مالش را پيش از فتح مكه در راه دين من انفاق كرد . جبرئيل گفت : از قول خدا سلامش برسان و بگو پروردگارت مىگويد : به اين فقر از من راضى هستى يا ناراحتى ؟ پيغمبر ( ص ) رو به ابو بكر كرد و فرمود يا ابا بكر اين جبرئيل است كه از قول خدا سلامت مىرساند و مىگويد پروردگار پرسيده است بر اين حال فقر از من راضى هستى يا ناراحتى ؟ ابو بكر در جواب گريست و عرض كرد :

چگونه از پروردگارم خشمگين باشم ؟ راضيم راضيم .

أَ لَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللَّهِ . . . ( آيهء 16 ) . اين آيه به گفتهء كلبى و مقاتل يك سال بعد از هجرت دربارهء منافقين نازل شد بدين بيان كه روزى از سلمان راجع به عجايب تورات پرسيدند آيه در جواب آمد كه « آيا براى مؤمنان وقت آن نرسيده كه دلشان در برابر ذكر خدا و آنچه به حق نازل كرده خاشع شود ، و مانند اهل كتاب نباشند كه چون فترت طولانى شد و مدتى گذشت دل‌هاشان قساوت يافت » .

عبد القاهر بن طاهر به چهار واسطه از خلاد بن صفار و او از سعد روايت مىكند كه مدتى قرآن بر رسول اللّه ( ص ) نازل مىشد و آن حضرت بر مسلمانان تلاوت مىفرمود . تا گفتند يا رسول اللّه ( ص ) چه مىشد اگر قصه‌اى مىآوردى ؟ و آيهء 3 سورهء يوسف نازل شد كه « نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ أَحْسَنَ الْقَصَصِ » و مدتى آن را تلاوت مىفرمود تا گفتند يا رسول اللّه ( ص ) چه مىشد اگر حديثى مىآوردى ؟ آيه نازل شد كه « اللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ » ( زمر 23 ) . سعد گويد بدين گونه هر بار به توجه به قرآن امرشان مىكرد . خلّاد گويد بر اين حديث تتمه‌اى نيز افزوده شده كه گفتند : يا رسول اللّه ( ص ) چه مىشد اگر ذكرى مىآوردى ؟ آيه نازل شد : « أَ لَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللَّهِ كه در اينجا « ذكر الله » به معنى قرآن است .

سورهء مجادله

سورهء مجادله

قَدْ سَمِعَ اللَّهُ قَوْلَ الَّتِي تُجادِلُكَ فِي زَوْجِها . . . ( آيهء 1 ) . ابو سعد محمد بن عبد الرحمن غازى با اسناد از عايشه روايت مىكند كه گفت : بزرگ است خدايى كه همه چيز را مىشنود .