اديان الهى و فرق اسلامى (فارسى) — الصفحة ١١٣

شناسايى پيشواى آيين زرتشت

يكى بود واين كه ويشتاسب ، پدر داريوش هم فرمانرواى شرق إيران وخراسان بوده است .

ولى اين نظريه را بيشتر اوستاشناسان ، مردود دانسته وزمان پيدايش زردشت را بسيار پيش‌تر از آن مىدانند .

نظريهء مهمّ ديگرى - كه به نظر مىرسد صحيح هم باشد - مبتنى بر شواهد ومدارك زبان‌شناسى وتاريخي وجود دارد . بنابر اين نظريّه واز ديد زبان‌شناسى ، بخش‌هاى كهن اوستا يعنى گات‌ها اگر از زبان ومتون وداها ، قديمىتر نباشد جديدتر هم نخواهد بود .

امروزه براي پژوهشگران واوستاشناسان ، كم وبيش روشن است كه وداها متعلق به 1500 تا 1700 پيش از ميلاد مسيح است ؛ ناگزير اوستا هم بايد مربوط به همين دوره باشد . ديگر اين كه اگر گاتاها كه گفته‌اند از خود زرتشت است با زبان كتيبه‌هاى هخامنشى مقايسه شود ، روشن مىشود كه متون اوستا بسيار كهن‌تر از زبان رايج عهد هخامنشيان مىباشد .

از اين رو ، با توجه وتحليل برخى پژوهشگران معاصر وقبول بودن گاتاها ووداها ، تاريخ زرتشت را مىتوان بين سال‌هاى 1500 تا 1700 پيش از ميلاد مسيح مىدانست .

زادگاه زرتشت :

دربارهء محلّ تولد زرتشت نيز اختلاف است خود زرتشتيان ، زادگاه وى را منطقهء غرب إيران يعنى « آذربايجان » وبرخى از محققّان هم « رى » وگروهى ديگر منطقهء شرق إيران و « خراسان » ميدانند . « 1 »

با اين حال همهء اوستاشناسان در اين امر ، اتفاق دارند كه منطقهء نفوذ ورواج آيين زرتشت ، شرق إيران است . « 2 »

زندگى زرتشت :

دربارهء تولد زرتشت چه در رَحِم مادر وچه در گهواره وپس از آن ، داستان‌هاى معجزه‌آميزى نقل شده است . مثلًا مىگويند هنگام تولّد به جاى اين كه همچون ساير

( 1 ) - ر . ك . به تاريخ أديان ، ص 157 ؛ آشنايى با تاريخ أديان ، ص 87 - 89 .

( 2 ) - اوستا ، ج 1 ، ص 12 پيشگفتار .