اسرار الحكم في المفتتح والمختتم (فارسى) — الصفحة ٤٧٢
فصل : در اثبات نبوّت پيغمبر ما حضرت محمّد مصطفى صلّى اللّه عليه و آله :
- يكى معجزهء باقيه بر صفحه روزگار ، و آن « قرآن مجيد » است كه به آن تحدّى فرمود ، يعنى : در معرض معارضه درآورد ، با فصحا و بلغاى عرب ، و آنها عاجز شدند از معارضه به « حروف » ، و ايثار كردند « 1 » ، مقاتله به « سيوف » را ، با وفور فصاحت و بلاغت در آن زمان ، به حسب كمّ و كيف . زيرا كه معجزهء هر پيغمبرى ، بايد از جنس كمال و فضيلتى باشد كه در زمان آن پيغمبر ، مبالات به آن داشتهاند ، مثل علم سحر كه در عهد موسى عليه السّلام به مرتبهء قصوى رسيده بود ، و قلب عصا به حسب صورت ، از آن قبيل بود ، و مثل علم طبّ كه در عهد عيسى عليه السّلام اوج گرفته بود ، و حذاق اطبّا بودند كه در دفع مرض و استرداد صحّت ، يد طولى داشتند ، معجزهء آن حضرت ، از آن جنس مىنمود .
همچنين ، مصاقع بلغاء در عهد پيغمبر ما ، در مضمار فصاحت و بلاغت ، بر يكديگر استباق مىجستند ، لهذا قرآن مجيد ، در اعلى درجهء فصاحت و اقصى مرتبهء بلاغت آمده و سبق سبق را به « اعجاز » ، از همه در ربوده و عجز اهل ضلال ، از معارضه كلام حق تعالى با استبدال ، به « قتال » هويداست .
و آوردن ايشان كلامى كه اندك شباهتى داشته باشد به قرآن ، معلوم الانتفاست ، و ترهات منسوجه و هم مسيلمه ، از وترهاى مثلّثات تار عنكبوت اوهاست ، و اگر مىبود ، بايستى به ما برسد ، چه دواعى بر نقل اين امور متكاثر است و اعادى ، همواره در تطرّق انثلام در دين سيد المرسلين متظاهر [ بوده ] اند .
امّا تحدّى حضرت به قرآن ، متواتر است و شبهه در آن نيست و آيات تحدّى ، در قرآن مجيد بسيار است ، مثل قوله تعالى : « فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَ ادْعُوا شُهَداءَكُمْ » « 2 » و قوله : « قُلْ فَأْتُوا بِعَشْرِ سُوَرٍ مِثْلِهِ مُفْتَرَياتٍ » « 3 » و قوله : « فَلْيَأْتُوا بِحَدِيثٍ مِثْلِهِ » « 4 » و قوله : « فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِثْلِهِ وَ ادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ » « 5 » و قوله « قُلْ لَئِنِ اجْتَمَعَتِ الْإِنْسُ وَ الْجِنُّ عَلى أَنْ يَأْتُوا بِمِثْلِ هذَا الْقُرْآنِ لا يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَ لَوْ كانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيراً » . « 6 »
( 1 ) - يعنى : برگزيدند . ( 2 ) - بقره / 21 . ( 3 ) - هود / 16 . ( 4 ) - طور / 34 : « فَلْيَأْتُوا . . » . ( 5 ) - يونس / 39 ، « من » از « من مثله » افتاده است . ( 6 ) - اسرى / 90 .