معالم المدرستين ( بازشناسى دو مكتب ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٢٢

نخست - خليفه و خلافت

كه در پى ديگرى مىآيد و جانشين او مىشود و جاى او را پر مىكند . « 1 »

اين واژه با همين معنا در آيات بسيارى از قرآن كريم نيز آمده است . چنان كه مىفرمايد :

« وَ اذْكُرُوا إِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفاءَ مِنْ بَعْدِ قَوْمِ نُوحٍ . . . » « 2 »

« به ياد آوريد هنگامى كه شما را جانشين قوم نوح قرار داد . . . »

« وَ اذْكُرُوا إِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفاءَ مِنْ بَعْدِ عادٍ . . . » « 3 »

« به ياد آوريد هنگامى كه شما را جانشين قوم عاد قرار داد . . . »

« فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ وَرِثُوا الْكِتابَ . . . » « 4 »

« پس جانشينانى جاى آنها را گرفتند كه وارث كتاب شدند . . . »

و مىفرمايد :

« فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ . . . » « 5 »

« پس جانشينانى جاى آنها را گرفتند كه نماز را تباه كردند . . . »

و مىفرمايد :

« إِنْ يَشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَ يَسْتَخْلِفْ مِنْ بَعْدِكُمْ ما يَشاءُ . . . » « 6 »

« اگر بخواهد ، شما را مىبرد و بعد از شما هر كه را بخواهد جانشين مىكند . . . » و همانند آن كه در ديگر آيات و سور قرآن كريم آمده است .

« خليفه » به همين معنا در حديث رسول خدا ( ص ) نيز آمده است . چنان كه


( 1 ) - نهاية اللغة ، ابن‌اثير و لسان العرب ، ابن‌منظور ، مادّه خلف . ( 2 ) - سوره اعراف / 69 . ( 3 ) - سوره اعراف / 74 . ( 4 ) - سوره اعراف / 169 . ( 5 ) - مريم / 59 . ( 6 ) - انعام / 133 .