مبادى و اصطلاحات اصول فقه ( فارسى ) — الصفحة ١٦٤

اختلاف مذموم :

گاهى اختلاف در مسائل اجتهادى است كه متنى درباره‌ى آن‌ها ذكر نشده است . يا نصى ذكر شده ، ولى صريح نيست كه چنين اختلافى جايز و مقبول است ، به شرطى كه از سوى اهلش يعنى فقها بوده و نيز در مسائل فرعى باشد و هدف از آن رسيدن به حق باشد ، كه اين اختلاف در بين صحابه رضى اللّه عنهم واقع شده است . چنين اختلافى پسنديده بوده و مايه‌ى رحمت است .

اختلاف مذموم :

اختلاف مذموم :

اختلاف بدعت‌گزاران و هوىپرستان و اختلاف در اصول و از روى هوى و تعصب ، پس از روشن شدن مطلب با دليل است .

فرق بين خلاف و اختلاف :

1 - در اختلاف روش‌ها مختلفند و هدف يكى است .

2 - اختلاف مستند به دليل است ، ولى خلاف مستند به دليل نيست .

3 - اختلاف موجب رحمت است ، ولى خلاف موجب بدعت است .

4 - اگر قاضى حكم به خلاف كند و به ديگرى ارجاع شود ، فسخ آن جايز است ، ولى اگر قاضى بنا بر اختلاف ، حكم صادر كند ، فسخ آن جايز نيست .