بحار الأنوار ( ج 75 ) ( مواعظ امامان ( ع ) ) ( فارسى ) — الصفحة ٩

[ اندرزها خطبه‌ها و حكمت‌هاى امير المؤمنين عليه السلام ]

مال آنست كه بوسيله آن آبروى انسان حفظ شود و حقوق مردم را با آن پرداخت كنيم .

61 - عبد الله بن عباس گفت بهره از سخنى بعد از پيامبر ( ص ) نبردم به اندازه نامه‌اى كه امير المؤمنين ( ع ) برايم نوشت به اين مضمون :

اما بعد گاهى انسان شاد مىشود براى بدست آوردن چيزى كه از دستش نميرفت و ناراحت مىشود از بدست نياوردن چيزى كه هرگز به دستش نمىآمد . بايد شادمانى تو براى چيزهائى باشد كه از آخرت بدست آورده‌اى و تاثر و ناراحتىات براى آنچه از آخرت از دست داده‌اى .

خيلى خورسند نباش براى بدست آوردن يك مسأله دنيوى و مادى و براى آنچه از دنيا از دست داده‌اى زياد ناراحت نباش ، بايد همت خود را در مسائل مربوط به بعد از مرگ به كار برى و السلام .

62 - بعده‌اى فرمود : اين سخنان مرا به گوش بگيريد كه اگر بر پشت شترها بنشينيد و آنقدر راه طى كنيد كه مركبتان از پا درآيد ، نميتوانيد چنين سخنانى را بدست آوريد .

به هيچ كس بجز خدا اميدوار نباشيد و از هيچ چيز جز گناه خود نترسيد . خجالت نكشيد اگر چيزى را نميدانيد بياموزيد و خجالت نكشيد اگر از شما چيزى را پرسيدند كه نميدانيد بگوئيد نميدانم .

بدانيد كه صبر نسبت بايمان مانند سر است نسبت بجسد . بدنى كه بىسر باشد ارزشى ندارد . پس تحمل كنيد و صبر داشته باشيد در مورد چيزهائى كه وظيفه شما است ، باميد دريافت آنچه بشما در مقابلش وعده داده‌اند .

63 - اشياء دو نوع است بعضى چيزها است كه من به آن دسترسى ندارم نه قبلا به من داده شد و نه در آينده اميد دريافت آن برايم هست . و بعض چيزها است كه تا وقتش فرا نرسد به آن نخواهيم رسيد ، گرچه از تمام نيروى آسمانها و زمين براى رسيدن به آن كمك بگيرم .

شگفت از كار انسان است كه خوشحال مىشود براى بدست آوردن چيزى كه قبلا بدست نياورده بود اگر درست بيانديشد خواهد فهميد كه او در اختيار و تدبير خدا است . به همين جهت حركت خود را منحصر مىكند به مقدارى كه برايش ممكن است . و در تكاپوى چيز مشكل و غير مقدور برنميآيد . در نتيجه آرامش دل پيدا مىكند نسبت بمشكلات .

پس در راه كدام‌يك از اين دو چيز عمر خود را تمام كنم . در نتيجه در كمال فقر و تنگدستى خوشحال‌ترين چهره را دانسته باشيد . خداوند بزرگ بندگان مؤمن عارف خود