بحار الأنوار ( ج 75 ) ( مواعظ امامان ( ع ) ) ( فارسى ) — الصفحة ١٠٤

بخش نوزدهم مواعظ حسن بن على عليهما السلام

و فرمود بمردم علم خود را بياموز و از ديگران علمشان را ياد بگير ، در نتيجه هم علم خود را محكم كرده‌اى و هم چيزى كه نميدانستى فراگرفته‌اى .

پرسيدند خاموشى چه فايده‌اى دارد ؟ فرمود پرده‌ايست بر كورى و نادانى و آرايشى است براى عرضه داشتن شخص خاموش آسوده است و همنشين او از او در امان است .

و فرمود هلاك مردم در سه چيز است كبر و حرص و حسد . كبر موجب نابودى دين است و بواسطه كبر شيطان ملعون شد . حرص دشمن جان است و بواسطه حرص آدم از بهشت خارج گرديد . حسد رهنماى بديها است بواسطه رشك بود كه قابيل هابيل را كشت .

و فرمود رفت و آمد مكن مگر با كسى كه يا از نعمتش برخوردار ميشوى و يا از دست او ميترسى و يا از علمش سود مىبرى و يا اميد بركت دعايش را دارى و يا پيوند خويشاوندى ميكنى كه بين شما است .

و فرمود خدمت امير المؤمنين ( ع ) رسيدم موقعى كه داشت از دنيا ميرفت به واسطه ضربت ابن ملجم جزع و زارى كردم بر اين مصيبت فرمود زارى ميكنى ؟ گفتم ناراحت نشوم با اينكه شما را در اين حال مشاهده ميكنم ؟ فرمود به تو چهار خصلت نياموزم كه اگر آنها را حفظ كنى نجات مىيابى و اگر نابود نمائى هر دو جهان را از دست خواهى داد فرمود پسرم ، ثروتى بزرگتر از عقل نيست و فقرى همانند جهل نه . هيچ وحشتى شديدتر از خودپسندى نيست و هيچ زندگى لذت‌بخش‌تر از خوش اخلاقى نه .

و فرمود نديدم ظالمى را كه شبيه‌تر به مظلوم باشد از حسود .

و فرمود آنچه را از دنيا جستجو كردى و به آن نرسيدى قرار بده به صورتى كه به خاطرت خطور نكرده و بدان كه جوانمردى در قناعت و رضا بيشتر از جوانمردى در بخشش است تمام نمودن كار نيك بهتر از شروع نمودن آن است .

از عقوق سؤال كردند فرمود به اين صورت است كه پدر و مادر را محروم نمائى و از آنها جدا شوى .

روايت شده كه امير المؤمنين ( ع ) به امام حسن فرمود حركت كن سخنرانى بنما تا سخن ترا بشنوم از جاى حركت نموده گفت ستايش خدائى را كه هر كس سخن بگويد سخنش را مىشنود و هر كه ساكت باشد از دل او اطلاع دارد . هر كه زندگى كند خدا