فهرست توصيفى نسخه هاى خطى فارسى انستيتو دستنويس هاى شرقى سنت پترزبورگ ( فارسى ) — الصفحة ٣٧٥
( 668 ) 14 . شماره نسخه : B 266 ( 280 ab )
مكان كتابت : بخارا .
نام كاتب : نيامده است .
سابقه نسخه : اين نسخه خطى توسط و . ايوانف در سال 1915 ميلادى به انستيتو شرق‌شناسى سن‌پترزبورگ وارد شده است .
اندازه صفحه : 26 * 5 . 14 سانتيمتر ؛ تعداد برگها : 113 برگ ؛ ( اين نسخه خطى در مجموع داراى 148 برگ مىباشد ) . داراى صفحه گذارى اروپايى مىباشد .
تعداد سطور : 13 سطر ؛ اندازه متن : 19 * 5 . 10 سانتيمتر .
نوع كاغذ : كاغذ شرقى .
نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، عناوين حاشيه كتاب با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است .
نوع خط : خط نستعليق ،
نوع جلد : صحافى مقوايى ، با كاغذ رويى سبز رنگ ، با سه طرح ترنج قرمز تيره رنگ و عطف چرمى قرمز رنگ دارد . پايان داستان
چهارم از بين رفته است .
( 668 ) 14 . شماره نسخه : B 266 ( 280 ab )
( 668 ) 14 . شماره نسخه :
B 266 ( 280 ab )
نام كتاب : حكايات
شرح اجمالى محتواى اثر : اين نسخه شامل سه داستان است كه خلاصه‌اى از آنها مىآيد :
1 . حكايت شاه كى قباد و وزير او ارقيش
باربرى به نام بخت براى گرفتن مزد از كوفه به مدينه مىرود . روزى بر سبيل اتفاق گنجى پيدا مىكند . وزير شاه به نام ارقيش او را مىبيند و به دو غلام دستور مىدهد كه او را بكشند . در نبود بخت ، همسر او پسرى به نام بزرجمهر به دنيا مىآورد . اين پسر زمانى كه به پانزده سالگى مىرسد ، استعدادهاى خاصى در زمينه همه علوم از خود نشان مىدهد و صاحب كتابى مىشود . به كمك اين كتاب بزرجمهر به راحتى خواب قباد شاه را حدس مىزده است و به جاى وزير او مىنشيند و شاه را از حيله‌هاى كنيز او و خدمتكارانش با خبر مىكند و از معتمدان شاه مىشود .
2 . يكى از داستان‌هاى بدون عنوان اين مجموعه به ترتيب زير آغاز مىشود :
« اما راويان اخبار و ناقلان آثار و مهدسان ( كذا ) « 1 » داستان بوستان كهن و خوشه چينان خرمن سخن چين آورده‌اند كه سلطان حسين ميرزا پادشاه صاحب تجمل و شوكت صاحب دانش و زنده دل و خوش طبع بود . . . . . . . . »
موضوع اين داستان شبيه به
No 6 / 6
است ، كه در آنجا نيز داستان عنوان ندارد ، اما كلمات اول آن به گونه ديگر است .
در اينجا سلطان حسين شيفته دو كنيز باهوش خود به نام‌هاى حيات و جهان مىشود . حيات بهتر شعرها را نقل مىكرده است و سلطان به او محبت ويژه‌اى داشته است .
3 . حكايت هارون الرشيد
اين داستان ، واريانت ديگرى از
No 1 / 54
است ، كه در آنجا نام داستان ، حكايت قاضى و دزد و در
No 2 / 17
نام داستان ، « حكايت لوحه و خواجه بشر و از آنچه به ايشان رويداده است » ، مىباشد . در زمان هارون‌الرشيد در بغداد سه دزد با سواد به نام‌هاى احمد بن بغدادى ، محمود رازى و بابك ابن اردشير بخارى زندگى مىكردند . آنها تصميم مىگيرند قاضىاى به نام محمد بن قابل را فريب دهند . محمد رازى ، قاضى را زمانى مىبيند كه او عازم باغ خارج از شهر خود است و براى قاضى كلمات قصارى از احاديث و قرآن مىآورد . روز بعد دزد در لباس قاضى به خانه قاضى مىرود و از او مبلغ زيادى پول مىگيرد . قاضى به او پيشنهاد مىكند مرغى را به پنج قسمت تقسيم كند . در اينجا متن داستان ناتمام است .
تاريخ كتابت : سال 1231 قمرى / 1806 ميلادى .
مكان كتابت : آسياى مركزى .
نام كاتب : نيامده است .
سابقه نسخه : اين نسخه خطى توسط وزارت دارايى در سال 1845 ميلادى به انستيتو شرق‌شناسى سن‌پترزبورگ وارد شده است .
اندازه صفحه : 23 * 18 سانتيمتر ؛ تعداد برگها : 29 برگ ؛ ( اين نسخه خطى در مجموع داراى 284 برگ مىباشد ) .
تعداد سطور : 8 - 17 سطر ؛ اندازه متن : 5 . 16 * 5 . 7 سانتيمتر .
نوع كاغذ : كاغذ شرقى با درجه كيفيت‌هاى متفاوت .
نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، عناوين و برخى اسامى خاص با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است .
نوع خط : خط نستعليق ، اين نسخه توسط سه كاتب ( صفحات 1 - 95 ، 96 - 190 و 192 - 283 ) به نگارش درآمده است . برخى صفحات متن كتاب داراى طرح حاشيه‌اى رنگى مىباشد .
نوع جلد : صحافى آسياى مركز ، مقوايى ، با كاغذ رويى سبز رنگ ، با طرح‌هاى ترنجى مثلثى شكل ، صحافى اين نسخه مورد بازسازى قرار گرفته است .
( 1 ) . دقيقا همينطور آمده كه مى بايست محدثان بوده باشد . ويراستار