فهرست توصيفى نسخه هاى خطى فارسى انستيتو دستنويس هاى شرقى سنت پترزبورگ ( فارسى ) — الصفحة ٣٦٦

( 658 ) 4 . شماره نسخه : 1640 ( Nov . 1352 )

حكايت حجاج و سليم جوهرى

وزير فتاح به كمك دخترش شخصى را پيدا مىكند كه ماجراى عجيبى داشته است . فرمانرواى مكه چنين شخصى را به سوى خود مىخواند . اين شخص سليم زرگر است . داستان سليم : او اهل واسط بود . روزى زنش را در خانه مىگذارد و عازم سفر به كوفه ، مكه و روم مىشود . در جزيره‌اى سليم با ملكه پرى ازدواج مىكند و اين زن براى او دو پسر به نام‌هاى محمد و على به دنيا آورد . سليم مىخواست به سوى انسان‌ها برگردد ، و زنش در راه به او سه موى جادويى داد . سليم در غار جادوگرى قرار مىگيرد و با سيخ داغ چشمان او را كور و فرار مىكند و به واسط برمىگردد و به زندان مىافتد . سليم با جواب‌هاى خود حجاج را عصبانى كرد و مىخواست او را بكشد . سليم در مناره‌اى پنهان شد و موى جادويى را سوزاند و به دربار پرى منتقل شد . پرى ، زن زمينى سليم را كه فرزند پسرى به نام حامد را به دنيا آورده بود ، به دربار خود مىآورد . اما حامد از پدرش درخواست مىكند كه او به واسط برگردانند و در آنجا شاه مىشود .

حكايت سيف الملوك و بديع الجمال

بخش

NoNo 50

- 57 ،

II

را مشاهده كنيد .

حكايت مهر و ماه

بخش

No 58 , II

را مشاهده كنيد .

حكايت حاتم و حسن بانو و شاهزاده منير و يافتن هفت سئوال او را حاتم طاى

بخش

No 59 , II

را مشاهده كنيد .

عنوان بدون نسخه به ترتيب زير آغاز مىشود :

« اما راويان اخبار و ناقلان آثار چنين روايت مىكنند كه در روزگار ماضى سه جوانمردى با پيرى روشن ضمير هم سفر شدند . . . . . »

واريانت

No 1 / 29

؛ موضوع با

No 2 / 10

مطابقت دارد و در آن نام داستان ، « حكايت دختر پادشاه و يك مرد پير و سه مرد جوان » است . راوى با برادران خود دعوا مىكند و خليفه به راوى كمك مىكند . زن راوى نيز تاجر جوان پارچه را فريب مىدهد ؛ نام غلام آورده نشده است .

حكايت عادل خان

موضوع با

No 5 / 5

مطابقت دارد . در اينجا متن داستان ناقص است : شروع حكايتى كه توسط عادل‌خان شرح داده شده است وجود ندارد .

حكايت خواب ديدن مرد پير

موضوع با

No 3 / 12

مطابقت دارد .

حكايت بهروز شاه پسر پادشاه چين و عاشق شدن او در خواب به دختر پادشاه فرنگ و فرخ زاد ( كذا ) وزير او رفته بتدبير همراه گرفته آورده اند

موضوع با

No 3 / 5

مطابقت دارد .

حكايت فرنگيز بانو دختر وزير سلطان محمودو بازرگان پسر كه بمراد هم رسيدند

سلطان محمود كه از عشق تاجر جوانى با خبر مىشود ، دستور اعدام او را مىدهد . تاجر مهلت مىخواهد و سپس دوست خود را معرفى مىكند كه حاضر است به جاى او بميرد . سلطان محمود شاهد ديدار تاجر جوان با دختر خود به نام فرنگيز بانو مىشود ، و آنها را به ازدواج يكديگر در مىآورد .

نسخه بدون عنوان پس از نه رديف به ترتيب زير آغاز مىشود

« اما بعد بدانكه راوى اين داستان چنين روايت مىكند كه در ولايت خطاى ( كذا ) پادشاهى بود نام اقتباس شاه گفتندى و پسرى داشت قاسم نام . . . . . . »

حكايت سليمان شاه ابن داراب شاه

NoNo 3 / 3 , 12 / 3

را مشاهده كنيد .

حكايت رضوان ( كذا ) شاه

سير موضوع با

No 1 / 8

مطابقت مىكند .

نسخه بدون عنوان ، پس از 15 رديف به ترتيب زير آغاز مىشود :

« . . . . . . راوى اين حكايت شيرين چنين خبر مىدهد كه در هند پادشاهى بود . . . . . . پسرى داشت . . . . . . . آن شاهزاده را فارس بود . . . . . . . . »

حكايت عالم آراى و شاهزاده سنجر

موضوع با

No 3 / 11

مطابقت دارد . در اينجا پدر عالم‌آراى پادشاه يمن و نام اسب گلنار و نام شاهزاده سنجر است .

( پايان داستان‌هاى نسخه )

تاريخ كتابت : پايان قرن نوزدهم ميلادى .

مكان كتابت : بخارا .

نام كاتب : نيامده است .

سابقه نسخه : اين نسخه خطى توسط و . ايوانف در تاريخ 10 نوامبر 1915 ميلادى از بخارا به انستيتو شرق‌شناسى سن‌پترزبورگ وارد شده است .

اندازه صفحه : 5 . 24 * 14 سانتيمتر ؛ تعداد برگها : 194 برگ ؛

تعداد سطور : از 13 - 17 سطر ؛ اندازه متن : 5 . 20 * 10 سانتيمتر . نوع كاغذ : كاغذ شرقى .

نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، عناوين داستانهاى 2 -