فهرست توصيفى نسخه هاى خطى فارسى انستيتو دستنويس هاى شرقى سنت پترزبورگ ( فارسى ) — الصفحة ٢٦١
( 513 ) 4 . شماره نسخه : C 310 - 1 ( 473 ) a
نخستين واژه نام گذارى گرديده است و هر باب به بخش‌هاى كوچكترى با عنوان فصل تقسيم بندى شده است . در پايان هر بخش معناى واژه‌هاى تركى نيز آورده شده است . در اين فرهنگ اغلب از اشعار شاعرانى چون فردوسى ، انورى ، نظامى ، خاقانى ، سعدى ، سوزنى ، حافظ ، ظهير فاريابى و برخى اشعار خود نويسنده به عنوان شاهد مثالهايى بر واژگان استفاده گرديده است . اين فرهنگ بخشى از فرهنگ « اداهء الفضلاء » نگارش يافته در هند در سال 822 قمرى ( 1419 ميلادى ) مىباشد . فرهنگ « شرفنامه احمد منيرى » به عنوان مرجعى براى فرهنگنامه‌هاى « مؤيد الفضلاء » ، « كشف اللغات و اصطلاحات » ، « رساله ميرزا » ، « مجمع الفرس » ، « فرهنگ جهانگيرى » بوده است . اين فرهنگ هيچ گاه به چاپ نرسيد و تنها تعداد كمى از دست نوشته‌ها و نسخهء خطى آن در دسترس مىباشد .
آغاز نسخه : « باب اول حروف المعانى و الفوايد فصل فى الالف ، « ا » ساكن بمعنى ملازمه‌ايد . هفت پيكر تا رسيدند هر دو دوشادوش . . . » .
اين نسخه كامل مىباشد ، تنها صفحات اول و آخر آن بر اثر رطوبت آسيب ديده‌اند . صفحه اول مقدمه‌اين نسخه خطى از بين رفته است ، اما مجموعاً اين نسخه با ديگر نسخه‌هاى فرهنگ « شرفنامه احمد منيرى » هماهنگى دارد ، تنها در برخى از صفحات قسمتى از بيتهاى توصيفى و يا كلمات تفسيرى از قلم افتاده است .
تاريخ كتابت : رجب 1044 قمرى / دسامبر 1634 - ژانويه 1635 ميلادى .
مكان كتابت : آسياى مركزى .
نام كاتب : مصطفى ابن شيخ محمد الحمزه .
اطلاعات حاشيه و پشت نسخه‌اى : در صفحه اول اين نسخه عبارت « از كتاب فاخر سيد محمد شريف الحاج حمزه حميد پاشازاده » به زبان فارسى نوشته شده است . دو مهر مدور بر روى صفحات اين كتاب چاپ گرديده است ، اولين مهر نشانى با نام محمد شريف و مهر ديگر نشانى با نام على خان مورخ سال 1403 قمرى مىباشد . مهر مستطيل شكلى با نشان نامعلومى نيز بر روى صفحات 16 ، 2 ، 71 اين كتاب حك شده است . در ضميمه پايان اين نسخه فهرستى از لغت نامه‌هاى مورد استفاده نويسنده از جمله « مجمع الفرس » ، « كشف اللغات » و غيره آمده است .
سابقه نسخه : اين نسخه توسط ك . گ . زالمان درسال 1897 ميلادى از شهر بخارا به انستيتو شرق‌شناسى سن‌پترزبورگ وارد شده است .
اندازه صفحه : 4 . 25 * 5 . 15 سانتيمتر ؛ تعداد برگ : 247 ( شماره گذارى صفحات شرقى است ) ؛ تعداد سطر : 19 - 22 ؛ اندازه متن : 5 . 14 - 5 . 17 * 8 سانتيمتر .
نوع كاغذ : كاغذ اروپايى ، زرد ، ضخيم ؛
نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، همچنين عناوين فصلها و بخشها و گاهى نام شعرا با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است ،
نوع خط : نسخهء و نستعليق ؛
نوع جلد : صحافى شرقى ، جلد چرمى قهوه‌اى تيره ، صفحات اول و آخر كتاب رطوبت ديده است .
افزودگىهاى ناظران ترجمه :
نام كاتب در فهرست روسى « مصطفى ابن شيخ محمد الحمزه » ذكر شده است . ولى در نسخه خطى عبارت چنين است : « مصطفى بن شيخ محمد الجمه الله بلجام هدايته » كه كلمهء « الجمه » به اشتباه « الحمزه » خوانده شده است .
اين نسخه فاقد ديباچهء منظوم مؤلف مىباشد و مقابله شده و علامت بلاغ در آخر نسخه با عبارت « بلغ المقابلة به قدر الطاقة » ديده مىشود .
منابع كتابشناسى : فهرستوارهء دستنوست‌هاى ايران ( دنا ) ، ج 9 ، ص 939 - 940 ، كه در آن نوزده نسخه از اين كتاب در كتابخانه‌هاى ايران معرفى شده است .
( 513 ) 4 . شماره نسخه : C 310 - 1 ( 473 ) a
( 513 ) 4 . شماره نسخه :
C 310
- 1 ( 473 )
a
نام كتاب : نسخهء ديگرى از كتاب سابق ( شرفنامه احمد منيرى ) است .
اين نسخه شامل ديباچه و مقدمه مىباشد ، علاوه بر تمامى باب‌ها و بخشها داراى ضميمه‌اى شامل واژگان مختصر مىباشد . در اين اثر طرز تلفظ واژگان نيز به طور تفصيلى آمده است .
تاريخ كتابت : 29 ربيع الثانى 1094 قمرى ( 27 آوريل سال 1968 ميلادى ) .
مكان كتابت : جنير .
نام كاتب : ملا محمد يوسف .
اطلاعات حاشيه و پشت نسخه‌اى : در حاشيه بسيارى از صفحات اين اثر واژه‌هايى از فرهنگ لغت « مؤيد الفضلاء » آمده است كه‌اين واژه‌ها بخش مهمى از اين لغتنامه را تشكيل مىدهند . همچنين در حاشيه‌اين نسخه يادداشتهايى از لغتنامه « فرهنگ حسينى » آمده است .