على مائدة الكتاب والسنة ( بر گستره كتاب و سنت ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٦

4 . آيات درباره امام على عليه السلام و غير او

دوستدارانشان را به نور سيما مىشناسند و دشمنانشان را به تيرگى چهره . « 1 »

د . ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلى رَسُولِهِ وَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ ؛ « 2 » خداوند ، آرامش خود را بر پيامبر و مؤمنانش نازل كرد .

از ضحاك بن مزاحم نقل شده است كه اين آيه در حق كسانى نازل شد كه همراه رسول‌خدا صلىالله‌عليه‌وآله استوار باقى ماندند : على و عباس و چند نفر از بنىهاشم . « 3 »

ه . إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ ثُمَّ لَمْ يَرْتابُوا وَ جاهَدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أُولئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ ؛ « 4 » مؤمنان واقعى كسانى هستند كه به خدا و پيامبرش ايمان آورده‌اند و هرگز ترديدى به خود راه نداده‌اند و با مال‌ها و جان‌هاى خويش در راه خدا جهاد كرده‌اند ؛ اينان راستگويانند .

ابن عباس مىگويد :

مراد از آيه إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ آمَنُوا . . . اين است كه اين گروه ، خدا و رسول او را تصديق كردند و هرگز در ايمان خود دچار ترديد نشدند . اين آيه در حق على بن ابىطالب عليه السلام و حمزة بن

عبدالمطلب و جعفر طيار نازل گرديد . جمله « وَ جاهَدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ » ، يعنى با جان و مال خود در راه خدا و طاعت او جهاد كردند و خداوند سبحان با عبارت أُولئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ صدق و وفاى آنها را تأييد فرمود . « 5 »

و . مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجالٌ صَدَقُوا ما عاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ وَ ما بَدَّلُوا تَبْدِيلًا ؛ « 6 » در بين مؤمنان مردانى هستند كه به پيمانى كه با خدا بستند ، صادقانه وفا كردند ؛ برخى از آنها جانشان را فدا كردند و برخى منتظرند ، و هيچ تبديل و دگرگونى ايجاد نكردند .

حافظ ذهبى در اين باره مىگويد :

على عليه السلام بر فراز منبر مسجد كوفه بود كه از او پرسيدند : آيه « مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجالٌ . . . » در حق چه كسانى نازل شده است ؟ او گفت خدايا ببخش ، اين آيه در

( 1 ) . ابن حجر ، الصواعق‌المحرقه ، ص 101 . ( 2 ) . سوره توبه ، آيه 26 . ( 3 ) . طبرسى ، فضل بن حسن ، مجمع‌البيان ، ج 3 ، ص 17 . ( 4 ) . سوره حجرات ، آيه 15 . ( 5 ) . حاكم حكسانى ، شواهدالتنزيل ، ج 2 ، ص 86 . ( 6 ) . سوره احزاب ، آيه 23 .