تنزيه الأنبياء ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٦٦

امام حسن عليه السّلام و صلح با معاويه

ابو محمّد حسن بن على عليهما السّلام

امام حسن عليه السّلام و صلح با معاويه

سؤال : دليل امام حسن عليه السّلام براى خلع خود از امامت و واگذاشتن آن به معاويه چه بود ؟

در حالى كه مىدانيم او ( معاويه ) آشكارا مرتكب فساد شده ، فاقد شروط لازم براى رهبرى [ امت اسلام ] بود . ديگر آن‌كه چرا با او بيعت كرده ، كمكهاى مالى او را پذيرفته ، پشت سرش به نماز ايستاده ، با او اظهار دوستى كرده و رهبرى او را پذيرفته است ؟ چه اينكه حضرتش ياران بسيارى داشت يارانى كه گرد او را گرفته و حاضر بودند جان و ثروت خود را در راه او فدا كنند .

امّا او را « مذلّ المؤمنين » ( خواركننده مؤمنان ) ناميده و آشكارا در حضورش ، مورد عتاب و نكوهش خويش قرار دادند .

پاسخ : حجّتهاى محكم با دلايل روشن ثابت شده است كه آن حضرت ، امام معصوم ، تأييد شده و توفيق يافته بوده است . بنابراين گريزى از تسليم شدن در برابر همهء كارهاى آن حضرت و درست دانستن آنها نيست . اگرچه در ميان كارهاى حضرتش ، كارهايى مشاهده شود كه جهت آن كاملا روشن نبوده ، ما از آن آگاه نباشيم ، يا اينكه ظاهر آن كارها به‌گونه‌اى باشد كه موجب انزجار و ناخوشايندى ما باشد و چنين معنايى در جاهاى متعدّدى از اين كتاب مورد بحث و اثبات قرار گرفته است .

ديگر آن‌كه ، علّت صلح آن حضرت و عامل وادارندهء حضرتش بدان ، روشن و آشكار است زيرا اگرچه تعداد گردآمدگان پيرامون حضرتش بسيار بودند ، امّا بيشتر آنان فريبكار و غير مخلص بودند . آنان شيفتهء دنياى معاويه و وعده‌هاى نشاطبخش و فريبندهء او شدند ؛ زيرا