تفسير سوره مباركه حمد ( فارسى ) — الصفحة ١٤٥

هدايت تكوينى

در آيهء بعد عرض مىكند :

« وَكُنْتُ عَلَيْهِمْ شَهيداً ما دُمْتُ فيهِمْ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنى كُنْتَ انْتَ الرَّقيبَ عَلَيْهِمْ » ؛

مادامى كه در ميانشان بودم ، من بر آنها شهيد بودم ، امّا وقتى كه مرا برگرفتى ، تو بر آنها رقيب بودى .

بايد مىگفت : « كُنْتَ انْتَ الشَّهيدَ عَلَيْهِمْ ؛ تو بر آنها شهيد بودى » . پس معلوم شد شهيد به معناى رقيب است .

هدايت تكوينى

هدايت تكوينى

با استفاده از قرآن ثابت شد كه صراط مستقيم ، يعنى امام معصوم ، پس اين كه در نماز مىگوييم : « اهْدِنَا الصِّراطَ المُستَقِيمَ » يعنى خدايا ! ما را هدايت كن ، اگر مقصود هدايت تشريعى باشد كه هدايت كرده است ، پس مراد هدايت تكوينى است ، يعنى خدايا ! معرفت مرا به امام هرلحظه زياد كن ، و در اين زمينه دعاهاى با ارزشى وارد شده است كه متأسفانه توجه نمىكنيم :

باران كه در لطافت طبعش خلاف نيست * در باغ لاله رويد و در شوره زار خس « 1 »

در دعاى معرفت چنين عرض مىكند :

اللَّهُمَّ ؛ عَرِّفْني نَفْسَكَ ؛ فَإِنَّكَ انْ لَمْ تُعَرِّفْني نَفْسَكَ لَمْ أَعْرِفْ رَسُولَكَ ، اللَّهُمَّ عَرِّفْني رَسُولَكَ ؛ فَإِنَّكَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْني رَسُولَكَ لَمْ أَعْرِفْ حُجَّتَكَ ، اللَّهُمَّ عَرِّفْني حُجَّتَكَ ؛ فَإِنَّكَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْني حُجَّتَكَ ضَلَلْتُ عَنْ ديني « 2 » ؛

خدايا ! خودت را به من بشناسان ، اگر تو خود را به من نشناسانى ، پيامبرت را نشناسم ، خدايا ! پيامبرت را به من بشناسان ، اگر پيامبرت را به من

( 1 ) . بوستان سعدى ، باب اول . ( 2 ) . ابن طاووس الحسنى الحسينى جمال الاسبوع بكمال العمل المشروع ، ص 315 . .