فرهنگ نامه اصول فقه ( فارسى ) — الصفحة ٤٦٨
دليل مرجوح
دليل راجح
دليل راجح
دليل داراى رجحان ، در مقام تعارض دليل راجح ، دليلى است كه در مقام تعارض ، نسبت به دليل ديگر ارجح باشد ؛ يعنى ظن حاصل از آن قوىتر از ظن به دست آمده از ديگرى باشد . اين ارجحيت ، يا به اعتبار قوت سند ، يا به اعتبار قوت دلالت و يا به اعتبار كمك گرفتن از امر خارجى مىباشد .
در اينكه آيا عمل به دليل راجح جايز است يا نه ، ميان اصولىها اختلاف است ؛ بسيارى از اهل سنت آن را جايز مىشمارند ، اما اصوليون شيعه در اين باره اختلاف داشته و برخى به جواز و برخى ديگر به عدم جواز نظر دادهاند .
مجاهد ، محمد بن على ، مفاتيح الاصول ، ص 686 .
مشكينى ، على ، تحرير المعالم ، ص 224 .
بهبهانى ، محمد باقر بن محمد اكمل ، الرسائل الاصولية ، ص 453 .
عزيز برزنجى ، عبد اللطيف عبد اللّه ، التعارض و الترجيح بين الادلة الشرعية ، ج 2 ، ص ( 150 - 145 ) .
دليل شأنى
دليل شأنى
ر . ك : ادله شأنى
دليل شرعى
دليل شرعى
ر . ك : ادله شرعى
دليل ظنى
دليل ظنى
ر . ك : امارات
دليل عقلى
دليل عقلى
ر . ك : عقل ( دليل )
دليل عقلى غير مستقل
دليل عقلى غير مستقل
ر . ك : غير مستقلات عقلى
دليل عقلى مستقل
دليل عقلى مستقل
ر . ك : مستقلات عقلى
دليل علمى
دليل علمى
ر . ك : اماره معتبر
دليل غير لفظى
دليل غير لفظى
ر . ك : ادله لبّى
دليل فعلى
دليل فعلى
ر . ك : ادله فعلى
دليل فقاهتى
دليل فقاهتى
ر . ك : اصول عمليه .
دليل قطعى
دليل قطعى
ر . ك : ادله قطعى
دليل لبى
دليل لبى
ر . ك : ادله لبّى
دليل لفظى
دليل لفظى
ر . ك : ادله لفظى
دليل محرز
دليل محرز
ر . ك : ادله
دليل محكوم
دليل محكوم
دليل تصرف شده در مدلول آن به توسعه يا تضييق توسط دليل ديگر دليل محكوم ، مقابل دليل حاكم بوده و به دليلى گفته مىشود كه دليل ديگر برآن نظارت داشته و به وسيله آن تبيين و تفسير و يا تنزيل شده و دايره موضوع يا متعلق يا حكم آن ، تعبدا توسعه يا تضييق يافته است ، مانند دليلى كه مىگويد : « اذا شككت فابن على الاكثر » كه چون دليل « لا شك لكثير الشك » برآن نظارت داشته و شك كثير الشك را تعبدا از آن خارج مىنمايد ( تفسير مضيّق ) ، به دليل اول ، دليل محكوم مىگويند .
مكارم شيرازى ، ناصر ، انوار الاصول ، ج 3 ، ص ( 504 - 503 ) .
همان ، ج 1 ، ص 335 .
ايروانى ، باقر ، الحلقة الثالثة فى اسلوبها الثانى ، ج 4 ، ص 317 .
همان ، ج 3 ، ص 99 .
نائينى ، محمد حسين ، اجود التقريرات ، ج 2 ، ص 507 .
همان ، ج 1 ، ص 502 .
نائينى ، محمد حسين ، فوائد الاصول ، ج 4 ، ص 713 .
خويى ، ابو القاسم ، مصباح الاصول ، ج 3 ، ص 350 .
صدر ، محمد باقر ، دروس فى علم الاصول ، ج 2 ، ص 549 .
همان ، ج 1 ، ص 457 .
صدر ، محمد باقر ، بحوث فى علم الاصول ، ج 7 ، ص 168 .
حكيم ، محمد سعيد ، المحكم فى اصول الفقه ، ج 6 ، ص 67 .
فيض ، على رضا ، مبادى فقه و اصول ، ص ( 202 - 201 ) .
مظفر ، محمد رضا ، اصول الفقه ، ج 2 ، ص ( 202 - 201 ) .
دليل مرجوح
دليل مرجوح
دليل فاقد رجحان ، در مقام تعارض دليل مرجوح ، مقابل دليل راجح بوده و به دليلى گفته مىشود كه در مقام تعارض ، نسبت به دليل ديگر ، مزيتى نداشته باشد .
مرجوحيت دليل ، يا به علت ضعف سند ، يا ضعف دلالت و يا دخالت امر خارجى مىباشد .
مشكينى ، على ، تحرير المعالم ، ص 224 .
بهبهانى ، محمد باقر بن محمد اكمل ، الرسائل الاصولية ، ص 453 .
مجاهد ، محمد بن على ، مفاتيح الاصول ، ص 686 .
خويى ، ابو القاسم ، مصباح الاصول ، ج 3 ، ص 390 .
عزيز برزنجى ، عبد اللطيف عبد اللّه ، التعارض و الترجيح بين الادلة الشرعية ، جزء 2 ، ص ( 150 - 145 ) .