فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى ) — الصفحة ١٥٣

شبههء كعبى

ملاقات نمايد حكم به نجاستش شود .

لازم به يادآورى است شبههء عبائيّه را استصحاب فرد مردّد نيز مىگويند .

شبههء كعبى

شبههء كعبى

عبارت از شبهه‌اى است كه از كعبى در بحث ضدّ خاص نقل گرديده و قسمت زيادى از ابحاث اصولىها را به خود اختصاص داده است و مبناى اين شبهه آن است كه به طور كلى امر مباحى در شرح مقدّس وجود ندارد زيرا هر عمل مظنون الاباحه در حقيقت واجب مىباشند .

دليلش اين است كه انجام هر عمل مباح ملازم قهرى يك واجب يعنى ترك يكى از محرّمات مىباشد ، چون انسان به هنگام اشتغال به فعل مباح ، لزوما عمل حرامى را ترك مىنمايد . به تعبير ديگر ترك حرام حدوثا و بقاءا موقوف است بر ايجاد غير آن از افعال اختيارى در خارج ، و از آن‌جهت كه ايجادش مقدمه براى ترك حرام است ، به وجوب مقدمى واجب مىباشد و به اين ترتيب طبق اين ادّعا در حقيقت عملى به عنوان عمل مباح وجود نخواهد داشت ، بلكه افعال انسان به واجب و حرام منحصر مىباشد .

اين ادّعا از سوى اصوليّون به طور كلّى مردود اعلام شده است .