فرهنگ داروها و واژه نامه هاى دشوار ( يا تحقيق درباره كتاب الأبنية عن حقائق الأدوية لموفق الدين أبو منصور الهروى 365 ه‍ ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٨٧

فسخ عصب

فاتر آب . . . و كرنه كرم بوذ و نه سرد منش بشورذ و قى ارذ و ان آب را فاتر خوانند و ان اب كى نه فاتر بوذ و نه سرد شكم را پندام كنذ .

الابنيه ( بهم 309 ، زل 242 )

( بر وزن قاطر ) سست ، زبون ، ناتوان .

آب فاتر ، آب نيمگرم ( دهخدا ) .

فاضل

فاضل

آمله . . . و فاضل‌ترين جنسش آنست كى اشهب باشذ .

الابنيه ( بهم 16 ، زل 14 )

نيكو و پسنديده ( دهخدا ) . صاحب الابنيه كرارا اين لغت را براى داروها صفت آورده است . شكبينج . . . فاضل‌تر دارو - يست آب جشم و تير كيش را ( زل 151 ) سير . . . داروى نشناسم فاضل‌تر ازين ( زل 73 ) .

فالج

فالج

ترنج . . . فالج و لقوه و استرخا را منفعت كنذ .

الابنيه ( بهم 10 ، زل 10 )

( بر وزن رايج ) سكته فالجى بود به همه تن و فالج سكته‌اى بود به نيمهء تن و اسباب صرع و اسباب فالج و اسباب سكته همه يكى بوند لكن فرق بود به - ميان هر سه علت به موضع چه سكته به اجواف دماغ است و صرع به مبادى اعصاب بود و فالج بيك شق دماغ بود . .

و علاج فالج قوى خود نابودنى بود ( هدايه ، باب فالج 257 ) .

فروج

فروج

كوشت ماكيان و فروج اندر منى بيفزايذ .

الابنيه ( بهم 292 ، زل 226 )

( به ضم اول و دوم و تشديد راء ) جوجه ماكيان است ( فهرست مخزن الادويه ، دهخدا ) . جوجه ماكيان ، جمع فراريج ( اقرب الموارد ، دهخدا ) .

فروهشتن

فروهشتن

اب باران . . . و بكفتم كى بهترين آبى آب اسمانست و اب اسمان نيزان به كى براوق فروهلند بجامهء سخت و كاسهء خضرا .

الابنيه ( بهم 307 ، زل 240 )

( هشتن به ضم فاء و كسر هاء و تا ) سرازير كردن ، روان كردن ( دهخدا ) . مرحوم بهمنيار دربارهء عبارت فوق ( به رواق فرو هلند ) چنين مىنويسد : از فروهشتن به - معنى فروريختن و مفاد جمله اين است كه آب باران را هم بهتر آن است كه با پارچه بىصفيق و تنگ چشم و محكم در كاسهء خضرا بريزند كه صاف شود ( بهمنيار ، 307 ) .

فسخ عصب

فسخ عصب

قنطوريون . . . فسخ عصب را و ضيق نفس را . . . نيك بوذ .

الابنيه ( بهم 253 ، زل 192 )