اصطلاحات نظامى در فقه اسلامى ( فارسى ) — الصفحة ٦١
ديَه
« هرگاه دشمن بر سرزمين مسلمانان و يا به مرزهاى آنان حمله آورد كه ترس از بين بردن اصل اسلام و جامعه اسلامى از آن مىرود ، بر همهء مسلمانان واجب است با هر وسيله ممكن به دفاع بر خيزند و در اين راه از بذل جان و مال دريغ نكنند . در اين مورد حضور امام و اذن او يا اذن نايب خاصش و يا نايب عام آن حضرت شرط نيست ، بلكه بر هر مكلفى با هر وسيله اى بدون قيد و شرط ، دفاع واجب است » « 1 »
اين گونه دفاع مقدس را جهاد دفاعى نيز مىنامند .
بطور فشرده اهداف جهاد دفاعى را مىتوان در موارد زير خلاصه كرد :
1 - دفاع از كيان و حوزهء اسلام ، اعم از اينكه حمله و هجوم ، نظامى ، سياسى ، اقتصادى و يا فرهنگى باشد .
2 - دفاع از مسلمانانى كه مورد حمله و تهاجم قرار گرفته اند ، اعم از اينكه مهاجم ، مسلمان باشديا كافر .
3 - دفاع از هجوم برخود ، خواه بر ملّت و كشورش باشد ، و خواه بر اهل و عيال و فرزندانش ، يا بر جانش و يا اموالش .
4 - دفاع از مظلومان و مستضعفانى كه مورد تجاوز قرار گرفته ، دست كمك به سوى ما دراز كردهاند . « 2 »
ديَه
ديَه
ديه در لغت به معنى خون بها آمده است . « 3 » اصل آن ودى بوده ، « واو » آن حذف شده و تاء به جاى آن آمده است .
در اصطلاح فقهى ، عبارت است . از مالى كه در مقابل جرح يا قتل و يا نقص عضو ، بايد جانى به مجنى عليه يا ورثهء او بپردازد . « 4 »
( 1 ) - تحريرالوسيله ، ج 1 ، ص 285 . ( 2 ) - همان ، ص 485 ، اقتباس . ( 3 ) - فرهنگ جديد عربى - فارسى . ( 4 ) - فرهنگ اصطلاحات فقهى ، ص 31 .