اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — الصفحة ٤٠٩

قيام البيّنة -

ميان مردم متداول است و نسبت به ساير غذاها زياد مصرف مىشود .

موارد استعمال : گندم ، جو ، تمر ، زبيب ، ارز را مىشود به عنوان فطره پرداخت نمود و لو اين‌كه اين‌ها قوت غالب نباشند .

شرح لمعه ، كتاب زكات

قول النّبىّ -

گفتار و دستور پيامبر اسلام است .

موارد استعمال : قول النبىّ و فعل النبى حجّت است . شرح لمعه

قوم -

مردان و زنانى است كه با شخص قرابت و خويشاوندى دارند . مجمع البحرين

در عرف فقيهان ، مردانى را گويند كه با شخص قرابت و خويشاوندى دارند و لو اين‌كه وارث نباشند .

موارد استعمال : اگر مدعى قوم داشته باشد پنجاه نفر از آن‌ها به عنوان قسامه قسم به جا مىآورند . شرح لمعه ، كتاب قصاص

قهقهة -

خندهء شديد و بلند و پرصدا .

در عرف فقها ، خندهء صدادار است و لو اين‌كه غير شديد باشد .

موارد استعمال : ترك القهقهه در نماز واجب است . شرح لمعه ، كتاب صلات

قيئى -

غذايى است كه پس از خوردن آن مجددا در اثر تهوع از دهان بيرون آيد . مجمع البحرين

موارد استعمال : كسى كه در اثر تهوع مشروب قى مىكند بنابر قولى حدّ شارب الخمر به آن جارى مىشود .

شرح لمعه ، كتاب حدود

قيادة -

راهنمايى كردن ، رهبرى .

در فقه ، زنا و لواط و سحق‌كنندگان را جهت انجام گناهان و فوق با يكديگر مربوط نمايد .

موارد استعمال : حدّ قيادت هفتاد و پنج شلاق است . شرح لمعه ، كتاب حدود

قياس -

اندازه‌گيرى است ، آنچه با آن اندازه‌گيرى مىكند .

در عرف فقها ، عبارت است از اجراى يك قانون در موردى كه قانون ساكت است ، به علت اين‌كه بين دو مورد قدر مشترك وجود دارد و در آن قدر مشترك هر دو به‌طور مساوى اشتراك دارند .

موارد استعمال : قياس از نظر فقهاى شيعه مردود است .

شرح لمعه ، كتاب عاريه ؛ كشّاف ؛ ترمينولوژى حقوق

قياس مقبول -

قياسى است كه فقهاى شيعه آن‌را قبول دارند .

موارد استعمال : قياس قذف با چيزى كه تعزير دارد به قذف با چيزى كه حدّ دارد قياس مقبول است . شرح لمعه ، كتاب حدود

قيافة -

پىگيرى نشانه‌ها ، پىجويى .

در فقه ، به وسيلهء علامات و نشانه‌ها نسب اشخاص را تعيين كردن است .

موارد استعمال : قيافه در صورتى كه بر آن حرامى مترتب شود حرام است .

شرح لمعه ، كتاب متاجر

قيام البيّنة -

شهادت معتبرهء شهود است .

موارد استعمال : بنابر قول مشهور توبهء زانى قبل از قيام البيّنه حدّ را ساقط