اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — الصفحة ٣٦٩

غبن لا يتسامح -

كسى است كه مال ديگرى را با زور بگيرد . مسالك الأفهام

در فقه ، كسى است كه مال غير را در اختيار خود قرار دهد ، به نحوى كه مال به طور كامل از اختيار صاحبش خارج شود .

موارد استعمال : در صورت تلف شدن مال غصبى ، غاصب بايد مثل و يا قيمت آن‌را به صاحبش برگرداند .

شرح لمعه ، كتاب غصب

كسى است كه نسبت به چيز حاضر توجه نكند . قاموس قرآن

موارد استعمال : معامله و بيع شخص غافل ، لغو و باطل است . شرح لمعه ، كتاب متاجر

خطاكار ، اشتباه‌كار .

مثلا كسى كه قصد كرده همسر خود به نام فاطمه را طلاق بدهد ولى در مقام تلفظ ، اسم و نام ديگرى بر زبان جارى كند ، به چنين شخصى غالط گفته مىشود .

موارد استعمال : طلاق غالط باطل است .

شرح لمعه ، كتاب طلاق

متجاوز از حدّ را گويند . مجمع البحرين

در فقه ، كسى است كه در حق امام على بن ابى طالب عليه السّلام غلوّ كند و او را خدا بداند . مجمع البحرين

موارد استعمال : غلاه ( جمع غالى ) و خوارج كافر و نجس مىباشند .

شرايع ، كتاب طهارت

مال فراوان .

در فقه ، زمين موات و در مقابل عامر استعمال مىشود .

موارد استعمال : زمين غامر مال مخصوص حضرت امام عليه السّلام است .

شرح لمعه ، كتاب احياء موات

فايده و سود . قاموس فقهى

در فقه ، كسى است كه از غنيمت جنگى سهم مىبرد .

موارد استعمال : كسانى كه در ميدان جنگ به قصد جهاد حضور دارند ، و لو اين‌كه جنگ هم نكنند غانم هستند . شرح لمعه

1 ) مصلحت ، منفعت .

شرح لمعه ، كتاب شفعه

موارد استعمال : در اخذ با شفعه ولىّ بايد غبطهء صغير را مراعات نمايد .

شرح لمعه ، كتاب شفعه

2 ) مثل مال ديگران را آرزو نمايد ، در حالى كه زوال مال آنها را اراده نكرده است .

موارد استعمال : غبطه جايز است و حسد حرام است . مجمع البحرين

فريفتن .

در فقه ، معامله به كمتر از قيمت به وسيلهء يكى از طرفين ، غبن ناميده مىشود .

شرح لمعه ، كتاب متاجر

موارد استعمال : بنابر قولى ظهور غبن در صلح موجب خيار غبن است .

شرح لمعه ، كتاب صلح

غبنى است كه در ميان مردم قابل تحمل نيست . شرح لمعه

موارد استعمال : غبن لا يتسامح ، موجب خيار غبن در صلح است . شرح لمعه ، كتاب صلح