اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — الصفحة ٣١٥

صلح قهرى -

يك ساعت مانده به زوال آفتاب است .

جواهر الكلام ، ج 12

صلب -

چيز سخت و زمين سفت .

مجمع البحرين

در فقه ، دار زدن و به عبارت ديگر اعدام به وسيلهء دار است . قاموس قرآن ؛ مجمع البحرين

از مجازات محارب يكى « صلب » است .

شرح لمعه

آيا صلب در اسلام مانند امروز است كه مجرم را به وسيلهء آن خفه كنند و يا جور ديگر است ، قابل سؤال است ؟ قاموس قرآن

صلب -

مقصود از آن ، محل ستون فقرات از پشت آدمى است . طلبة الطلبه ؛ مجمع البحرين

موارد استعمال : در شكستن صلب به طورىكه راه رفتن و جماع را از بين ببرد پرداخت دو ديهء كامل واجب است .

شرح لمعه ، كتاب ديات

صلب -

زمين سفت و سخت را گويند .

مجمع البحرين

موارد استعمال : بول كردن در زمين صلب ، مكروه است . شرايع ، كتاب طهارت

صلب المال -

در مقابل ثلث مال استعمال مىشود ، يعنى اصل مال بدون اخراج ديون و وصيّت .

موارد استعمال : وصيت از ثلث مال اخراج مىشود و از صلب المال خارج نمىشود . شرح لمعه ، كتاب وصيت

صلب المحارب -

دار زدن و دار آويختن محارب است . آيا محارب را زنده به دار مىآويزند و به اين وسيله او را مىكشند ، و يا اول با وسايل ديگر مىكشند و سپس جنازهء او را به دار مىزنند ؛ در اين موضوع فقهاى شيعه دو نظريه دارند .

شرح لمعه ، كتاب حدود

صلح -

زوال فساد . كشّاف

در فقه ، عقدى است كه به وسيلهء آن ، ريشهء تنازع قطع مىشود . فقه الصادق ، كشّاف

موارد استعمال : صلح با اقرار و انكار و با سبق نزاع و بدون آن جايز است .

شرح لمعه ، كتاب صلح

صلح اختيارى -

صلحى است كه طرفين بدون دخالت حاكم شرع ، خودشان انجام مىدهند . در مقابل صلح قهرى استعمال مىشود . فقه الصادق

موارد استعمال : صلح اختيارى و قهرى در بسيارى از احكام باهم تفاوت ندارند .

شرح لمعه ، كتاب صلح

صلح المتوسّط -

صلحى است كه بين صاحب مال و يا حق و شخص ثالث ( كه به عنوان واسطه دخالت كرده ) واقع مىشود .

موارد استعمال : بنابر قولى صلح متوسط ، اعتبار دارد . طلبة الطلبه ، كتاب غصب

صلح فضولى -

صلحى است كه از طرف يكى از طرفين دعوى بدون اجازه انجام يابد در اين صورت نفوذ آن به اجازهء موقوف است . فرهنگ معارف اسلامى

صلح قهرى -

جايى كه حاكم شرع در اختلاف مالى دخالت مىكند و مال مورد اختلاف را جهت قطع ريشهء نزاع بين