اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٣

سعر الوقت -

فرستاده شود . طلبة الطلبه

موارد استعمال : در حديث وارد است كه رسول خدا به اكيدر ( پادشاه ) دومه الجندل نوشت كه جلو سرح شما گرفته نمىشود . طلبة الطلبه ؛ لسان العرب

سرف -

سرف -

جهالت به امرى است .

در فقه ، در خرج و مصرف كردن از حد متعارف و معمولى تجاوز كردن است .

مجمع البحرين

موارد استعمال : در راه خير ، سرف نيست . شرح لمعه ، كتاب حجر

سرف فى الخير -

سرف فى الخير -

در امور خيريه بيش از حد متعارف مال خرج كردن را گويند .

مجمع البحرين

موارد استعمال : اگر بچه در راه خير سرف فى الخير داشته باشد ، دليل عدم رشد او نيست . شرح لمعه ، كتاب حجر

سرقة -

سرقة -

مال غير را مخفيانه اخذ كردن .

كشّاف

در فقه ، 1 ) عبارت است از اين‌كه آدم بالغ و عاقل به اندازهء ربع دينار به‌طور مخفيانه از مال غير پدر در سال فراوانى و در مالى كه شبهه ندارد كه مال غير است از حرز اخذ نمايد .

موارد استعمال : مجازات سرقت قطع دست است .

شرح لمعه ، كتاب حدود ؛ كشّاف ؛ طلبة الطلبه

2 ) مقصود از آن مال مسروق مىباشد .

موارد استعمال : اگر شخص مكره به اقرار ، سرقت را به صاحبش رد نمايد مجازات قطع در حق او متوقف مىشود .

شرح لمعه ، كتاب حدود

سريّة -

سريّة -

در حدود چهارصد مرد است كه جهت جنگ با دشمن خارج شوند .

طلبة الطلبه ؛ مجمع البحرين

موارد استعمال : جيش در غنيمتى كه به وسيلهء سريه به دست آمده شريك مىشود . شرايع

سطح -

سطح -

مقصود از آن سقف و پشت‌بام است .

موارد استعمال : اگر مدعى در مقابل ترك دعوى با طرف خود صلح كند كه از سطح او آب ببرد چنين صلحى جايز است .

شرح لمعه ؛ شرايع ، كتاب صلح

سعاية -

سعاية -

بدگويى ، سخن‌چينى .

در فقه ، برده‌اى كه به‌طور قهرى آزاد گردد و قادر به پرداخت قيمت خود نيست ، از دستمزد او قيمتش پرداخت مىشود ، به اين نوع پرداخت سعايه گفته مىشود . حاشيهء حاج آقا جمال بر شرح لمعه ، كتاب كتابت

موارد استعمال : در صورت امتناع عبد از سعايه بين آن‌ها مهايأة اجرا مىشود .

( رجوع شود به عنوان مذكور ) .

شرح لمعه ، كتاب عتق

سعر البلد -

سعر البلد -

قيمت روز اجناس در شهر و روستاست . شرح لمعه

موارد استعمال : در صورت جهل غريب به سعر البلد قبول وكالت از طرف آن مكروه است . شرح لمعه ، كتاب متاجر

سعر الوقت -

سعر الوقت -

نرخ و مظنّهء روز اجناس ،