اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — الصفحة ٢٠٧

خسران -

2 ) مغزى است كه در وسط مغز حيوان واقع است و به مقدار يك نخود مىباشد و رنگ آن با مغز سر متفاوت است و تقريبا مايل به خاكسترى مىباشد .

مجمع البحرين

موارد استعمال : از حيوان ذبح شده پانزده چيز حرام است كه يكى از آن‌ها « خرزة الدماغ » است . شرح لمعه ، كتاب اطعمه و اشربه

خرساء -

بلا ، سختى زمانه .

در فقه ، زنى كه نيروى تكلم ندارد .

موارد استعمال : زن خرساء در صورتى كه از طرف شوهر مورد قذف قرار گيرد براى شوهر حرام مىشود و لعان بين آن‌ها واقع نمىشود . شرح لمعه ، كتاب نكاح

خرص -

دروغ گفتن .

در فقه ، اندازه‌گيرى چيزى به گمان و تخمين . طلبة الطلبه

موارد استعمال : يكى از دو نفر شريك مىتواند سهم شريك خود از ميوهء باغ با پرداخت مقدارى از ميوهء باغ با خرص تقبل نمايد . شرح لمعه ، كتاب متاجر

خرطة -

از بالاى شاخه تا پايين دست فرو ماليدن و برگهاى آن‌را ريختن .

در فقه ، يك مرتبه چيدن برگ‌هاى درختى كه ميوهء آن برگ‌هاى آن مىباشد مانند درخت توت و حنا .

موارد استعمال : خريد و فروش محصول توت و حناء بطريق خرطه و خرطات جايز است . شرح لمعه ، كتاب متاجر

خرق -

سوراخ در ديوار و پارچه و غيره . مجمع البحرين

موارد استعمال : اگر در لباس فروخته شده خرقى ديده شود مشترى مىتواند آن‌را به علت خرق پس دهد .

طلبة الطلبه ، كتاب صلح

خرم الأذن -

سوراخ كردن گوش .

حديقهء حاشيه ، شرح لمعه

موارد استعمال : در خرم الاذن پرداخت ثلث ديهء واجب است . شرح لمعه ، كتاب ديات

خزيرة -

يعنى گوشت از شب مانده را تكّه‌تكّه كنند و با آب و نمك بپزند آنگاه آرد در آن بريزند تا به قوام آيد .

موارد استعمال : در حديث عتبان ابن مالك وارد است كه از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله تقاضا نمود در موضعى از خانه‌اش نماز بخواند تا او آن موضع را محل عبادت قرار دهد و آن حضرت را تا حاضر شدن خزيره در خانه‌اش نگاه داشت .

طلبة الطلبه ؛ لسان العرب

خسارة -

زيان‌كارى ، زبان . لسان العرب

در فقه ، مقدار مالى است كه از اصل سرمايه ناقص گرديده است .

موارد استعمال : كسى كه سرمايهء او بيشتر است از سود و خسارت شركت به مقدار سرمايه عائد او مىشود . شرايع ، كتاب شركت

خسران -

زيان‌كارى ، زيان‌مندى .

در فقه ، مالى است كه از مقدار سرمايهء شركت به علت ضرر ناقص مىشود .

موارد استعمال : در صورت تساوى شريكين در سرمايه ربح و خسران به‌طور