اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — الصفحة ١٨١

حدّ الطّريق -

برادران و اجداد مىشود .

ترمينولوژى حقوق ؛ قاموس فقهى

موارد استعمال : پدران و اولاد از اصل ارث نسبت به ديگران حجب دارند .

شرح لمعه ، كتاب ارث

منع ، تأديب . جواهر الكلام ، ج 41

در فقه ، عقوبت مخصوصى است كه در مقابل ارتكاب گناه و معصيت بالخصوص به بدن گناهكار داده مىشود و مقدار آن از طرف شارع تعيين شده مىباشد .

جواهر الكلام ، ج 41

موارد استعمال : حدّ شرب مسكرات هشتاد تازيانه است . شرح لمعه

در سوگ عزيزى لباس سياه پوشيدن و زينت نكردن .

در فقه ، عبارت است از اين‌كه زن شوهر مرده در ايام عدّه لباسهاى زينتى نپوشد و آرايش زنانه ننمايد و از استعمال عطرهاى خوش‌بو خوددارى كند .

موارد استعمال : حداد براى زن واجب است . شرح لمعه ؛ طلبة الطلبه

در فقه ، نگاهبان و مأمور زندان .

جمع آن حدادين است .

در مثل گفته شده « لا يقاس الملائكة بالحدادّين » .

موارد استعمال : حد سرقت قطع انگشتان چهارگانهء دست راست است . اگر حداد عمدا انگشتان دست چپ را قطع نمايد از او قصاص مىشود .

طلبة الطلبه ؛ شرح لمعه ، كتاب حدود

عبارت است از اين‌كه كنيز برده كه شوهرش مرده لباس سياه بپوشد و آرايش ننمايد . شرح لمعه

موارد استعمال : بنابر قول مشهور حداد الامه واجب نيست . شرح لمعه

در فقه ، جلد را حدّ اصغر مىنامند .

موارد استعمال : در تعلق حد اصغر امور زير شرط است :

1 ) علم بتحريم ؛ 2 ) اختيار داشتن ؛ 3 ) بلوغ شرعى . جواهر الكلام ، ج 41

رجم را حد اكبر مىنامند .

موارد استعمال : در تعلق حدّ اكبر علاوه از شروط حدّ اصغر ، احصان نيز شرط است . جواهر الكلام ، ج 41

عبارت است از حدى كه به شارب الخمر زده مىشود .

موارد استعمال : حد الشرب هشتاد تازيانه است . شرح لمعه ، كتاب حدود

حد لب بالا به مقدارى كه از لثّه فاصله پيدا كند و به سوراخ بينى متصل باشد و حد لب پايين با همان مقدار كه از لثه فاصله پيدا كند .

موارد استعمال : در قطع مقدارى از شفه با در نظر گرفتن حدّ الشّفه ديه پرداخت مىشود . شرح لمعه ، كتاب ديات

در حدّ راه حداقل ( پنج ذراع و بنابر قولى هفت ذراع البته در صورت عدم نياز به بيشتر از اين مقدار ) مقدارى است كه بايد براى راه منظور گردد .