الله شناسى (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٠٠

ديدار پيغمبر اكرم خدا را در شب معراج ، و وحىِ به او

إِنَّ اللَّهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِينُ . « 1 »

« تحقيقاً خدا روزىدهنده مىباشد ، كه داراى قوّت بوده و استوار و برقرار است . »

و امّا بنا بر آنكه جبرائيل باشد ؛ همان‌طور كه در آيه آمده است :

ذِي قُوَّةٍ عِنْدَ ذِي الْعَرْشِ مَكِينٍ . « 2 »

« جبرائيل ، صاحب قوّت است كه در نزد صاحب عرش تمكّن گزيده است . »

در اين فرض ، مراد از « شَدِيدُ الْقُوى » جبرئيل مىباشد ، و ضمائر در آيات بعدى : ذُو مِرَّةٍ فَاسْتَوى * وَ هُوَ بِالْأُفُقِ الْأَعْلى * ثُمَّ دَنا فَتَدَلَّى * فَكانَ قابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنى ، همگى به او بر مىگردد . و ايضاً ضمير مفعول در وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى به جبرئيل بازگشت مىكند .

امّا ضمير فَأَوْحى إِلى عَبْدِهِ ما أَوْحى به خدا بر مىگردد ، و مراد از ما كَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأى نيز رؤيت فؤاد رسول الله است حقيقت وحى مشافهى و ضمناً ديدار و لقاى حضرت پروردگار را .

و بر هر يك از دو تقدير ، اين آيات وحى حضرت پروردگار را مشافهةً و حضوراً كه لازمه‌اش ديدار و ملاقات است مىرساند . غاية الامر در صورت نخستين ديگر عنوان جبرئيل كنار رفته است ، و تعليم وحى و دُنُوّ و آويختن به مقام عزّت حضرت حقّ و دنوّ و قرب و رويت در مرتبهء دگر ، همه و همه به خود خدا بازگشت مىنمايد كه رسول الله در شب معراج با چشم قلب خود خداوند را ديدار و زيارت نموده است


( 1 ) . آيه 58 ، از سورهء 51 : الذّاريات ( 2 ) آيه 20 ، از سورهء 81 : التّكوير