معاد شناسى (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥١

دنيا ظاهر حيات ، و آخرت باطن آن است

امّا غير از آسمانها و زمين و موجودات واقعهء در آنها حكمشان چيست ؟ آيا آنها هم مدّت زندگيشان محدود است و دستخوش فناء و زوال واقع مىشوند يا نه ؟ در آيات قرآن صريحاً و مفصّلًا بطورى كه خصوصيّات و كيفيّات مبدأ و منتهاى آنها را بيان كند آيه‌اى نيست . گرچه از چند آيه مباركه مىتوان اجمالًا استفادهء دوام و بقاء آنها را نمود :

ما عِنْدَكُمْ يَنْفَدُ وَ ما عِنْدَ اللَّهِ باقٍ . « 1 »

« آنچه در نزد شماست تباه مىشود و از بين مىرود و آنچه در نزد خداست باقى مىماند . »

وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا عِنْدَنا خَزائِنُهُ وَ ما نُنَزِّلُهُ إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ « 2 »

« هيچ چيزى نيست مگر آنكه آن چيز در نزد ما خزينه‌هائى دارد و ما آن چيز را از آن خزينه‌ها پائين نمىآوريم و نمىآفرينيم مگر به اندازهء مشخّص و معيّن . »

اين دو آيه به ما مىفهماند كه حقائق موجودات دنيا و عالم طبع و مادّه در نزد خداوند متعال داراى خزائنى هستند كه پيوسته و مدام باقى بوده و هيچگاه دستخوش فناء و نيستى واقع نمىگردند .

گرچه از خود اين آيه مورد بحث نيز مىتوان اين حقيقت را دريافت ؛ چون از اينكه مىگويد : ما آسمانها و زمين و ما بَينهُما را نيافريديم مگر به حقّ و أجل مسمّى ، ميتوان فهميد كه خود حقّ و


( 1 ) صدر آيه 96 ، از سورهء 16 : النّحل ( 2 ) آيه 21 ، از سورهء 15 : الحِجر