معاد شناسى (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢١٢

جمع بين إسناد قرآن فعل را به خدا و به مخلوقات ، و عدم تناقض در آن

رُسُلًا وَ مِنَ النَّاسِ . « 1 »

پس كسانى كه از اهل طاعت خدا باشند ، متولّى و متصدّى قبض روح آنان ملائكهء رحمت خواهند بود ، و كسانى كه از اهل معصيت باشند متولّى قبض روح آنان ملائكهء نقمت و عذاب خواهند بود .

و ملك الموت ، اعوان و كمك كارانى دارد از ملائكهء رحمت و از ملائكهء نقمت كه به امر او قبض روح مىكنند ، و فعل آنها فعل اوست و هر چه بجاى آورند منسوب به اوست .

و بنابراين ، فعل ملائكه فعل ملك الموت بوده و فعل ملك الموت فعل خداست .

چون خداست كه مىميراند و قبض ارواح و نفوس مىكند بدست هر كدام از فرشتگانى كه بخواهد ، و عطا مىكند و منع مىكند و ثواب ميدهد و عذاب مىكند بدست هر يك از بندگانش كه بخواهد .

و بدرستى كه فعل امناء خدا عين فعل خداست ، همچنان كه ميفرمايد : وَ ما تَشاؤُنَ إِلَّا أَنْ يَشاءَ اللَّهُ « 2 » « و هيچ چيز را اراده نمىكنيد و اختيار نمىنمائيد مگر آنكه خدا او را اراده فرموده و اختيار مىنمايد . » « 3 »

( 1 ) صدر آيه 75 ، از سورهء 22 : الحجّ ( 2 ) صدر آيه 30 ، از سورهء 76 : الإنسان ؛ و صدر آيه 29 ، از سورهء 81 : التّكوير ( 3 ) « احتجاج » ج 1 ، ص 367