روش جديد اخلاق اسلامى (فارسى) — الصفحة ١٨٦

چهارم - زهد

وَ فَرِحُوا بِالْحَياةِ الدُّنْيا وَ مَا الْحَياةُ الدُّنْيا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا مَتاعٌ « 1 »

به زندگانى دنيا شاد شدند در حالى كه زندگانى دنيا در ( جنب ) سراى ديگر بهره اندكى است و به تعبير ديگر زندگانى در اين جهان قبل از مردن بر دو گونه است : « 2 »

1 - زندگانى دنيا و پست

2 - زندگانى آخرت ( طيبه و عليا ) .

اولى عبارت از فعاليتهائى است كه براى خدا و آن جهان ديگر صورت نگرفته باشد . « وَ مَا الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا لَعِبٌ وَ لَهْوٌ » زندگانى دنيا جز لهو و لعب چيزى نيست .

اعْلَمُوا أَنَّمَا الْحَياةُ الدُّنْيا لَعِبٌ وَ لَهْوٌ وَ زِينَةٌ وَ تَفاخُرٌ . . . موكدا زندگانى دنيا بازى و لهو و زينت و فخر نمودن بر همديگر و اندوختن و زياد نمودن مالها و ثروت و يا بسيار لاف زدن درباره مال و بفكر زياد بودن اولاد و شوكت ظاهرى است .

دومى عبارت از اعمالى است كه در آن لعب و لهو و آنچه كه ذكر شد نباشد .

( 1 ) - سوره رعد / آيه 26 . ( 2 ) - يعنى الحياة الدنيا گاهى به معناى زندگانى ما بعد از ولادت و قبل از مرگ كه جامع زندگانى خوب و بد مىباشد ، در قرآن استعمال شده است كقوله تعالى : « إِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنا وَ الَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَياةِ الدُّنْيا و قوله إِنَّ الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ . . . نَحْنُ أَوْلِياؤُكُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ » ( اى دار الاخرة ) كه در مقابل زندگانى پس از قيامت و يا پس از مردن است و گاهى به معناى زندگانى حاضر و پست در مقابل زندگانى طيبه و يا عاليه ( عليا ) است كه هردو در همين كره زمين است .